Giáo án Địa lí Lớp 9 - Tuần 8 - Năm học 2020-2021

 Ngày soạn: 18/ 10/ 2020 
TUẦN: 8 - Tiết: 15
 Bài 15: THƯƠNG MẠI VÀ DU LỊCH
I. Mục tiêu:
 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ
 * Kiến thức:
 - Đặc điểm phát triển và phân bố ngành thương mại và du lịch ở nước 
ta.
 - Chứng minh và giải thích được tại sao HN và TPHCM là các trung 
tâm thương mại, du lịch lớn nhất cả nước.
 - Nước ta cĩ tiềm năng du lịch khá phong phú và ngành du lịch đang trở 
thành ngành KT quan trọng.
 * Kĩ năng: 
 - Đọc và phân tích các biểu đồ.
 - Phân tích bảng số liệu
 * Thái độ: Ý thức giữ gìn các giá trị thiên nhiên, lịch sử, văn hĩa của 
địa phương. 
2. Phẩm chất, năng lực cần hình thành và phát triển cho học sinh
 Các phẩm chất, năng lực cần hình thành và phát triển cho HS qua nội 
dung bài:
 - Năng lực tự học, đọc hiểu.
 - Năng lực nêu và giải quyết vấn đề, sáng tạo.
 - Năng lực trình bày và trao đổi thơng tin. 
II. Chuẩn bị:
 Giáo viên: Bản đồ du lịch Việt Nam.
 Học sinh: SGK, soạn bài trước ở nhà. 
III. Tổ chức các hoạt động dạy học:
 1. Ổn định lớp: (1phút)
 2. Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
 Trong các loại hình giao thơng ở nước ta, loại hình nào cĩ vai trị quan 
trọng nhất trong vận chuyển hàng hĩa? Tại Sao?
 3. Bài mới: 
 45 Hoạt động của GV và HS Sản phẩm của HS Kết luận của GV
HĐ 1: Tìm hiểu thực tiển 
(Mở đầu, khởi động) 
 (1 phút)
 Trong điều kiện 
kinh tế càng phát triển và 
mở cửa, các hoạt động 
thương mại và du lịch cĩ 
tác động thúc đẩy sản 
xuất, cải thiện đời sống và 
tăng cường quan hệ hợp 
tác kinh tế với các nước 
trong khu vực và thế giới. 
Hoạt động 2: Tìm hiểu I. Thương mại:
về hoạt đơng thường 
mại: (16 phút) cá nhân
Mục tiêu: Tìm hiểu về hoạt 
đơng thường mại
* Kiến thức 1: Tìm hiểu về 1. Nội thương:
nội thương (7 phút)
GV: Nội thương là hoạt 
động buơn bán, trao đổi 
hàng hĩa diễn ra trong 
nước.
- Dựa vào sgk, em hãy cho - Nội thương phát triển với 
 - Nhờ vào thành tựu 
biết tình hình hoạt động hàng hĩa phong phú, đa 
 của cơng cuộc đổi mới 
nội thương nước ta diễn ra dạng.
 nên hoạt động ngoại 
như thế nào?
 thương đã thay đổi căn 
- Nội thương phát triển - Mạng lưới lưu thơng 
 bản => hàng hĩa dồi 
dựa vào cơ sở nào là chủ hàng hố cĩ khắp các địa 
 dào, đa dạng và lưu 
yếu? (HS yếu) phương. 
 thơng tự do, hệ thống 
GV: Cho HS quan sát biểu 
 chợ hoạt động tấp nập 
đồ H15.1 –sgk
 khắp cả nước.
- Em hãy cho biết nội 
 - Nhờ nền kinh tế nước 
thương hoạt động mạnh 
 ta phát triển nhiều 
tập trung ở những vùng 
 thành phần, đặc biệt là 
nào? 
 kinh tế Tư nhân, đồng 
- vì sao? (HS khá - giỏi) - HN và TPHCM là hai 
 thời dựa vào sức mua 
GV: Cho HS quan sát các trung tâm thương mại, 
 của nhân dân tăng 
ảnh trong sgk. dịch lớn và đa dạng nhất 
 nhanh (do DS đơng, 
Chuyển ý: Ngoại thương cả nước.
 đời sống được nâng 
là hoạt động buơn bán, 
 cao)
 46 trao đổi hàng hĩa với nước - HS quan sát
ngồi.
* Kiến thức 2: Tìm hiểu vê - Tập trung nhiều ở 2. Ngoại thương:
ngoại thương: (7 phút) TPHN, TPHCM, - Ngoại thương là hoạt 
- Dựa vào sgk, em hãy cho ĐBSCL. Vì ở đây cĩ động kinh tế đối ngoại 
biết ngoại thương cĩ vai VTĐL thuận lợi, tập quan trọng nhất nước ta.
trị gì? trung nhiều TN du lịch, - Các mặt hàng XK chủ 
- Theo em, tại sao nền đặc biệt kinh tế phát lực của nước ta :
kinh tế càng phát và mở triển và DS đơng + Hàng CN nặng và 
cửa thì ngoại thương càng - Tập trung ít ở Tây khống sản.
quan trọng? Nguyên (Nguyên nhân + Hàng CN nhẹ và tiểu thủ 
(HS khá - giỏi) ngược lại). CN
 + Hàng nơng, lâm, thủy 
GV: Trước đây, khi nền sản.
kinh tế, chưa phát triển và - Các mặt hàng nhập khẩu 
chưa mở cửa thì hoạt động chủ yếu: máy mĩc, thiết 
thương mại chỉ cĩ cụm ở - Giải quyết đầu ra cho bị, nguyên, nhiên liệu.
trong nước đem lại lợi các sản phẩm, đổi mới - Thị trường buơn bán lớn 
nhuận khơng đáng kể, cơng nghệ, mở rộng của nước ta hiện nay là: 
chúng ta thiếu máy mĩc, SX và cải thiện đời Nhật, ASEAN, Châu Âu, 
cơng nghệ phục vụ cho sống nhân dân. TQ, HQ, Bắc Mỹ, ...
hoạt động SX.
- Dựa vào biểu đồ h15.6- - Tạo điều kiện để trao 
sgk. Em hãy kể tên các đổi hàng hĩa, thơng 
mặt hàng xuất khẩu chủ qua hoạt động xuất, 
yếu của nước ta? nhập khẩu.
- Nước ta nhập khẩu chủ 
yếu những mặt hàng nào? - Nước ta nhập khẩu 
- Nước ta hiện nay buơn các loại máy mĩc phục 
bán với những thị trường vụ SX, ơ tơ, cơng nghệ 
lớn nào trên thế giới? cao, nhiên liệu đã qua 
(HS khá - giỏi) chế biến...
Hoạt động 3: Tìm hiểu về II. Du lịch:
hoạt đơng du lịch (14p) 
Cá nhân
- Ngành DL cĩ vai trị như - Các mặt hàng XK cĩ - Nước ta giàu TN du lịch 
thế nào đối với sự phát giá trị khơng đều, nước tự nhiên và TN du lich 
triển KT-XH ở nước ta? ta chỉ mới xuất khẩu nhân văn. Đĩ chính là điều 
- DL nước ta phát triển những mặt hàng chủ kiện để ngành DL phát 
dựa trên những cơ sở nào? yếu cĩ sẵn từ thiên triển mạnh.
- Dựa vào bản đồ DL VN. nhiên + Tài nguyên du lịch tự 
Em hãy xác định một số + Cơng nghiệp nặng: nhiên: (Phong cảnh đẹp, 
 47 địa điểm DL nổi tiếng của dầu thơ, than đá, sắt Bãi tắm tốt, khí hậu tốt, tài 
 nước ta? thép nguyên động vật quý 
 GV: năm 2002, cả nước đã + Cơng nghiệp nhẹ & hiếm)
 đĩn hơn 2,6 triệu lượt tiểu thủ cơng nghiệp : + Tài nguyên du lịch nhân 
 khách quốc tế và hơn 10 hàng dệt may, điện văn: (Các cơng trình kiến 
 triệu khác trong nước. tử trúc, lễ hội dân gian, di 
 - Nước ta hiện nay đang + Hàng nơng, lâm, tích lich sử, làng nghề 
 cĩ chủ trương gì để phát thủy sản: Gạo, cà phê, truyền thống, văn hĩa dân 
 triển DL ? tơm cá, mực đơng gian.)
 (HS khá - giỏi) lạnh - Phát triển ngày càng 
 - Máy mĩc, thiết bị, nhanh. 
 - Theo em, vì sao người ta nguyên liệu, nhiên liệu.
 nĩi DL là « Ngành CN - ĐK tự nhiên : phong 
 khơng khĩi » ? (HS khá, cảnh, biển, khí hậu, tài 
 giỏi) nguyên sinh vật 
 GV: Chúng ta cần biết bảo - ĐK nhân văn : Kiến 
 vệ các giá trị về tự nhiên trúc, di tích lịch sử, lễ 
 cũng như nhân văn. Đĩ hội văn hĩa 
 chính là TN vơ giá của đất - Vịnh Hạ Long, Động 
 nước ta và của nhân loại. Phong Nha, Cố đơ 
 - THGDKNS: Ý thức giữ Huế, Hội An .
 gìn các giá trị thiên nhiên, - Đem lại lợi nhuận cao 
 lịch sử văn hĩa...của địa như ngành CN nhưng 
 phương. khơng qua các cơng 
 đoạn SX, chế biến. 
 - Phát triển chưa mạnh 
 nhưng cũng đã cĩ bước 
 phát triển đáng khích 
 lệ, các di tích lịch sử, 
 văn hĩa, đang được 
 chú trọng khai thác, cải 
 Hoạt động 4: Luyện tập tạo.
 (2p)
 GV: Chuẩn xác 
 kiến thức cơ bản Đặc điểm 
 phát triển và phân bố 
 ngành thương mại và du 
 lịch ở nước ta.
 HS: Lắng nghe và ghi nhớ. 
Hoạt động 5: Vận dụng 
 và mở rộng (2p)
 Mở rộng : Phân tích bảng 
 48 số liệu
4. Hướng dẫn về nhà, hoạt động tiếp nối: (3 p) 
 - Học bài cũ
 - Làm bài tập sgk và tập bản đồ
 - Soạn trước bài 16. Thực hành.
 + Chuẩn bị dụng cụ giờ sau thực hành.
 + Bút màu (chì hoặc bút dạ màu)
 + Thước kẻ, ơn lại cách vẽ biểu đồ trị, biểu đồ cột chồng.
IV. Kiểm tra đánh giá chủ đề/ bài học: (3 p) 
 - Thương mại nước ta phát triển mạnh và chưa mạnh ở những vùng 
nào? Vì sao?
 - Vì sao nước ta lại buơn bán nhiều nhất với thị trường khu vực Châu Á-
Thái Bình Dương?
 - Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh cĩ những điều kiện thuận lợi nào 
để trở thành các trung tâm thương mại, dịch vụ lớn nhất cả nước?
V. Rút kinh nghiệm: 
 49 Ngày soạn: 18/ 10/ 2020 
TUẦN: 8 - Tiết: 16
 Bài 16: THỰC HÀNH: VẼ BIỂU ĐỒ VỀ SỰ THAY ĐỔI
 CƠ CẤU KINH TẾ
I. Mục tiêu:
 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ
 * Kiến thức:
 Củng cố các kiến thức đã học về cơ cấu kinh tế theo ngành của nước ta.
 * Kĩ năng: vẽ biểu đồ thể hiện cơ cấu bằng biểu đồ miền. 
 * Thái độ : Cĩ ý thức làm bài thực hành nghiêm túc. 
 2. Phẩm chất, năng lực cần hình thành và phát triển cho học sinh
 Các phẩm chất, năng lực cần hình thành và phát triển cho HS qua nội 
dung bài:
 - Năng lực tự học, đọc hiểu.
 - Năng lực nêu và giải quyết vấn đề, sáng tạo.
 - Năng lực trình bày và trao đổi thơng tin. 
II. Chuẩn bị:
 Giáo viên: Thước, bút màu, bảng phụ...
 Học sinh: Thước, bút chì 
III. Tổ chức các hoạt động dạy học:
 1. Ổn định lớp : (1p)
 2. Kiểm tra bài cũ: (5p)
 - Em hãy nêu đặc điểm của ngành ngoại thương?
 - Du lịch VN phát triển dựa trên cơ sở nào?
 3. Bài mới: (34P) 
 Hoạt động của GV và HS Sản phẩm của HS Kết luận của GV
 GV: Cho HS quan sát bảng số 
 liệu- sgk và đọc đề bài. - HS quan sát và đọc a. Vẽ biểu đồ 
 GV: Vẽ biểu đồ cơ cấu bước - Khi chuỗi số liệu là nhiều miền:
 đầu tiên là phải đổi số liệu từ năm (nếu chỉ 1 hoặc 2 năm 
 tuyệt đối sang số liệu tương đối thì nên vẽ biểu đồ trịn)
 (bài này đã cho sẵn số liệu - Khơng vẽ biểu đồ miền 
 tương đối) khi chuỗi số liệu khơng 
 * Bước1: Hướng dẫn HS vẽ phải là theo các năm (vì 
 50 biểu đồ miền. trục hồnh ttrong biểu đồ 
 - Khi nào thì ta nên vẽ biểu đồ miền luơn biểu diễn năm).
 cơ cấu ở dạng biểu đồ miền? * GV minh họa trên bảng:
 GV: Ở bài 8, các em đã vẽ biểu - Vẽ khung. biểu đồ (Hình 
 đồ dạng cột chồng, biểu đồ chữ nhật)
 miền là biến thể từ biểu đồ cột - Trục tung cĩ trị số là 
 chồng và biểu đồ đường. 100% (tổng số).
 - Để vẽ biểu đồ miền trước tiên - Trục hồnh là các năm. 
 ta phải làm gì khi số liệu cho - Các khoảng cách thể hiện 
 trước là 100%? các thời điểm (năm) dài 
 - Khoảng cách giữa các năm hay ngắn tương ứng với 
 chia như thế nào? khoảng cách năm
 GV: Ta vẽ lần lượt từng chỉ - Tơ màu hoặc dùng kí 
 tiêu ở từng năm (theo cột) chứ hiệu cho từng yếu tố rồi 
 khơng lần lượt theo các năm. ghi chú giải.
 - Khi vẽ xong, bước tiếp theo 
 ta sẽ làm gì?
 * Bước 2: GV tổ chức cho HS 
 vẽ biểu đồ miền.
100%
80%
60% DV
 CN-XD
40% N-L-N 
20%
 0%
 1991 1993 1995 1997 1999 2001 2002
 *Biểu đồ thể hiện cơ cấu GDP thời kì 1991-2002
 51 GV: Khi vẽ xong, GV b. Nhận xét:
 đem biểu đồ đã vẽ sẵn ra - Tỉ trọng của khu vực N-L-
 để HS so sánh đối chiếu. N nghiệp giảm mạnh điều đĩ 
 * Bước 3: Nhận xét chứng tỏ nhà nước ta ngày 
 - Sự giảm mạnh tỉ trọng một chú trọng phát triển khu 
 - HS: Nước ta đang 
 N-L-T sản từ 40,5% vực CN-XD và dịch vụ, cĩ 
 chuyển dần từng bước 
 xuống cịn 23,0% nĩi lên nghĩa là nước ta đang thực 
 từ nước nơng nghiệp 
 điều gì? hiện cĩ hiệu quả sự nghiệp 
 sang nước cơng 
 CNH, HĐH đất nước
 nghiệp. 
 - Tỉ trọng của khu vực nào - KV CN-XD tỉ trọng tăng 
 nhanh. Điều đĩ phản ảnh 
 tăng nhanh? Thực tế phản - Phản ánh quá trình 
 đường lối phát triển kinh tế 
 ánh điều gì? cơng nghiệp hĩa và 
 nước ta theo hướng CNH, 
 hiện đại hĩa đang tiến 
 HĐH là đúng đắn nhằm dần 
 triển.
 đưa nước ta đến năm 2020 
 cơ bản trở thành một nước 
 cơng nghiệp theo hướng hiện 
 đại.
4. Hướng dẫn về nhà, hoạt động tiếp nối: (2P)
 - Tập vẽ biểu đồ miền
 - Xem lại từ bài 1 đến bài 15 để tiết sau ơn tập. 
 IV. Kiểm tra đánh giá chủ đề/ bài học: (3P)
 - Khi nào thì ta nên vẽ biểu đồ miền
 - Nêu cách vẽ biểu đồ miền
 - Tập vẽ biểu đồ miền- Xem lại từ bài 1 đến bài 15 để tiết sau ơn tập. 
V. Rút kinh nghiệm: 
 KÍ DUYỆT TUẦN 8
 Ngày 21 tháng 10 năm 2020
 - ND: ..
 - PP: 
 - HT: ................................
 52 
 VÕ THỊ ÁNH NHUNG