Giáo án Ngữ văn Lớp 9 - Tuần 21, Tiết 15: Rèn kĩ năng viết đoạn văn nghị luận về vấn đề tư tưởng, đạo lí - Năm học 2020-2021

 Ngày soạn 19/01/2021 
 Tuần 21
 Tiết 15 RÈN LUYỆN KỸ NĂNG VIẾT ĐOẠN VĂN NGHỊ LUẬN
 VỀ MỘT MỘT VẤN ĐỀ TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ
 I. Mục tiêu:
 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ
 Kiến thức: 
 Khái niệm, dàn ý chung cho bài nghị luận về vấn đề tư tưởng, đạo lí.
 Kỹ năng: 
 Nhận diện bài nghị luận về vấn đề tư tưởng, đạo lí. Viết bài văn nghị luận về vấn 
 đề tư tưởng, đạo lí.
 Thái độ: 
 Có ý thức nâng cao hiểu biết về vấn đề tư tưởng, đạo lí.
 Thái độ: Có ý thức nâng cao hiểu biết các sự việc hiện tượng trong đời sống.
 2. Phẩm chất năng lực cần hình thành và phát triển cho học sinh:
 - Năng lực tự học, đọc hiểu văn bản.
 - Năng lực nêu và giải quyết vấn đề, sáng tạo.
 II. Chuẩn bị:
 - Giáo viên: Giáo án - Sgk và sgv, chuẩn kiến thức. 
 - Học sinh: Chuẩn bị bài trước.
 III. Tổ chức các hoạt động dạy học:
 1. Ổn định lớp (2 phút): Kiểm tra sĩ số.
 2. Kiểm tra bài cũ: Không.
 3. Bài mới: 
Cách thức tổ chức hoạt động Sản phẩm của HS Kết luận của giáo viên
Hoạt động 1: Hoạt động tìm hiểu thực tiễn: Khởi động (3 phút)
 Giúp HS tạo tâm thế sẵn sàng để đến với nội dung bài học.
Nội dung: Lời dẫn vào bài mới.
Hoạt động 2: Tìm tòi, tiếp nhận kiến thức: (35 phút)
Mục đích: Khái niệm, dàn ý chung cho bài nghị luận về vấn đề tư tưởng, đạo lí.
GV: HDHS cách viết đoạn I. Ôn tập lí thuyết
văn nghị luận về vấn đề tư +Yêu cầu của bài nghị 1. Tìm hiểu đề và tìm ý
tưởng, đạo lí. luận này là phải làm +Nghị luận về một vấn đề tư 
 sáng tỏ vấn đề tư tưởng, đạo lí là bàn về vấn đề thuộc 
Thế nào là nghị luận về một tưởng, đạo lí bằng cách lĩnh vực tư tưởng, đạo đức, lối 
vấn đề tư tưởng, đạo lí? giải thích, chứng minh, sống của con người.
Bài nghị luận về một vấn đề tư so sánh, đối chiếu, +Yêu cầu của bài nghị luận này là 
tưởng, đạo lí cú yờu cầu ntn về phân tích . để chỉ ra phải làm sáng tỏ vấn đề tư tưởng, 
nội dung, hình thức? chỗ đúng (hay chỗ sai) đạo lí bằng cách giải thích, chứng 
 của một tư tưởng nào minh, so sánh, đối chiếu, phân 
 đó, nhằm khẳng định tư tích . để chỉ ra chỗ đúng (hay chỗ 
Em hãy tìm một số đề tương tưởng của người viết. sai) của một tư tưởng nào đó, nhằm 
tự? + Về hình thức, bài khẳng định tư tưởng của người viết.
 viết phải có bố cục ba +Về hình thức, bài viết phải có bố 
 phần; có luận điểm. cục ba phần; có luận điểm đúng 
 đắn, sáng tỏ; lời văn chính xác, sinh 
Em hãy nêu các ý cần có trong 
 động.
bài nghị luận về vấn đề tư 2. Cách viết đoạn văn tưởng đạo lí? - Mở đoạn: Giới thiệu vấn đề cần 
 - Suy nghĩ từ câu ca nghị luận, trích dẫn nguyên văn câu 
 dao “Công cha như núi nói, câu danh ngôn 
 Thái Sơn- Nghĩa mẹ 
 - Thân đoạn
 như nước trong nguồn 
 chảy ra.” - Giải thích rừ nội dung tư tưởng, 
 đạo lí (giải thích các từ ngữ, khái 
 niệm).
 - Phân tích các mặt đúng của tư 
 HS nêu ý kiến. tưởng đạo lí (dựng dẫn chứng trong 
 lịch sử, văn học, cuộc sống để 
 chứng minh).
 Cho Hs tham khảo 
 - Bác bỏ những biểu hiện sai lệch 
 từng đoạn trong bài 
 có liên quan đến tư tưởng đạo lí 
 viết cụ thể.
 (dùng dẫn chứng trong lịch sử, văn 
 học, cuộc sống để chứng minh).
 - Đánh giá ý nghĩa tư tưởng đạo lí 
 (ngợi ca, phê phán)
 - Kết đoạn: Rút ra bài học nhận 
 thức, hành động cho bản thân, cho 
 mọi người.
 3. Đọc lại bài viết và sửa chữa:
 - Lỗi chính tả, lỗi dựng từ, lỗi ngữ 
 pháp
 - Liên kết, mạch lạc.
Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành, thí nghiệm: 20 phút
Mục đích: Tập viết đoạn văn nghị luận ngắn, nêu tư tưởng, quan niệm, sự đánh giá đúng đắn 
của mình.
Gv yêu cầu HS viết đoạn văn II. Luyện tập
thất bại là mẹ của thành công + Thành công là trạng Đề bài: Viết đoạn văn về tinh 
Thế nào là thất bại? thế nào là thái mà con người đạt thần lạc quan
 * MĐ: “Thất bại là mẹ thành công” 
thành công? được mục đích mà họ 
 mong muốn. – bạn có đồng ý không? Mới nghe 
 + Còn thất bại thì qua có vẻ vô lí vì thất bại là sự đối 
 ngược lại đó là khi lập của thành công vậy tại sao lại là 
 chúng ta không đạt “mẹ” của thành công được? 
 được điều mình muốn. * TĐ:
 => Trong câu nói này ý - Giải thích từ ngữ: 
 chỉ rằng thất bại chính + Thành công là trạng thái mà con 
 là tiền đề để tạo nên sự người đạt được mục đích mà họ 
 thành. mong muốn. 
 + Còn thất bại thì ngược lại đó là 
 khi chúng ta không đạt được điều 
 mình muốn.
Vì sao thất bại là mẹ của thành + Khi bạn thất bại bạn => Trong câu nói này ý chỉ rằng 
công? sẽ có kinh nghiệm hơn thất bại chính là tiền đề để tạo nên 
 về việc đó để rồi sau sự thành. 
 này có thể hạn chế - Vận dụng các thao tác nghị luận 
 làm rõ vấn đề: được mặt tiêu cực và + Nhưng nếu khi bạn thất bại mà 
 đạt được thành công. chán nản, bỏ cuộc để rồi bạn sẽ 
 + Sau thất bại bạn sẽ có không bao giờ đạt được thành công 
 động lực để vực dậy, mà bạn mong muốn.
 sửa đổi mặt yếu kém. - Bàn bạc mở rộng vấn đề: Chúng 
 + Cứ như thế thành ta cần có ý thức, nghị lực để khắc 
Vai trò ý nghĩa của thất bại là công sẽ chào đón bạn. phục thất bại và biến nó thành 
gì? + Các nhà khoa học đã thành công. Thất bại chưa là dấu 
 phải thất bại rất nhiều chấm hết, nó thực sự kết thúc là khi 
 trước khi có những bạn không có nghị lực sống để giải 
 phát minh có thể làm quyết thất bại.
 thay đổi cả thế giới. * KĐ:
 Cánh cửa thành công luôn chào đón 
 bạn, vậy tại sao bạn không tự đứng 
 lên để Bắt Đầu.
 4. Hướng dẫn về nhà, hoạt động tiếp nối: 5 phút 
 - Xem lại bài.
 - Hoàn chỉnh bài để Tiết tự chọn sao trình bày trước lớp.
 - Sưu tầm thêm một số đề bài và cách làm tương tự.
 IV. Kiểm tra đánh giá chủ đề, bài học
 - GV dự kiến một số câu hỏi, bài tập và tổ chức cho HS tự đánh giá kết quả 
 học tập của bản thân và của bạn: 
 - GV đánh giá, tổng kết về kết quả giờ học: 
 V. Rút kinh nghiệm:
 Trình kí 
 Tuần 21, ngày 20/01/2021 
 - ND,HT:
 - PP:
 Hồ văn Khởi