Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 Tên bài dạy: RÈN LUYỆN KỸ NĂNG TÌM HIỂU ĐỀ, TÌM Ý, LẬP DÀN Ý CHO BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ TÁC PHẨM TRUYỆN (HOẶC ĐOẠN TRÍCH) Môn học/Hoạt động giáo dục: TC Ngữ văn; Lớp 9 Thời gian thực hiện: 1 tiết (Tuần: 24) I. Mục tiêu 1. Kiến thức: Những yêu cầu đối với bài văn nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích. Cách tạo lập văn bản nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích. 2. Năng lực: a. Năng lực chung: năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực làm việc nhóm. b. Năng lực chuyên biệt: Đọc hiểu VB: nhận diện được bài văn nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích và kĩ năng làm bài nghị luận thuộc dạng này. Đưa ra những nhận xét đánh giá về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích đã học trong chương trình. 3. Phẩm chất: Chăm học, nhận diện kiểu bàinghị luận về một tác phẩm truyện hoặc một đoạn trích. II. Thiết bị dạy học và học liệu 1. Chuẩn bị của giáo viên: Lập kế hoạch bài dạy, tài liệu, máy chiếu, phiếu học tập... 2. Chuẩn bị của học sinh: Nghiên cứu bài học, chuẩn bị sản phẩm theo sự phân công của giáo viên. III. Tiến trình dạy học (45 phút) 1. Hoạt động 1: Mở đầu a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho HS. b. Nội dung: HS đóng vai một phân cảnh. (Hoạt động cá nhân, HĐ chung cả lớp). c. Sản phẩm: Trình bày miệng d. Tổ chức thực hiện Nam(Ông Hai): Đóng vai nhận vật kể lại cuộc sống của ông Hai nơi tản cư. GV bắt dẫn vào bài: Nhân vật Ông Hai có những biểu hiện gì đáng quý? Vì sao em yêu mến ông? Dự kiến trả lời: - Người nông dân thật thà, chất phác. - Lão nông có tình yêu làng quê tha thiết, mãnh liệt. Giáo viên: Đó là những nhận xét đánh giá về nhân vật trong truyện, vậy dựa trên cơ sở nào ta có thể đánh giá về nhân vật trong truyện. Chúng ta sẽ tìm câu trả lời trong tiết học hôm nay. 2. Hoạt động 2: Tìm tòi, tiếp nhận kiến thức * Mục tiêu: Những yêu cầu đối với bài văn nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích. Cách tạo lập văn bản nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích. Tổ chức thực hiện Sản phẩm Nội dung * GV chuyển giao nhiệm vụ I. Kiến thức cần nhớ ĐVKT 1: HDHS Ôn tập tìm HS chú ý tiếp nhận - Nghị luận về tác phẩm truyện nhiệm vụ và thực hiện, hiểu đề, tìm ý, lập dàn ý cho (hoặc đoạn trích) là trình bày bằng cách trao đổi, bài văn nghị luận về tác thảo luận và trình bày. những nhận xét, đánh giá của phẩm truyện (hoặc đoạn * Dự kiến SP: mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề trích) Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 GV yêu cầu HS thảo luận hay nghệ thuật của một tác phẩm nhóm với các câu hỏi sau: - Nghị luận về tác cụ thể. phẩm truyện (hoặc - Những nhận xét, đánh giá về Thế nào là nghị luận về tác đoạn trích) là trình bày truyện phải xuất phát từ ý nghĩa phẩm truyện (hoặc đoạn trích) những nhận xét, đánh của cốt truyện, tính cách, số phận giá của mình về nhân của nhân vật và nghệ thuật trong vật, sự kiện, chủ đề hay tác phẩm được người viết phát nghệ thuật của một tác hiện và khái quát. phẩm cụ thể. - Các nhận xét, đánh giá về tác - Những nhận xét, đánh phẩm truyện (hoặc đoạn trích) Khi nghị luận về tác phẩm giá về truyện phải xuất trong bài nghị luận phải rõ ràng, truyện (hoặc đoạn trích) cần phát từ ý nghĩa của cốt đúng đắn, có luận cứ và lập luận trình bày những vấn đề gì? truyện, tính cách, số thuyết phục. phận của nhân vật và - Bài nghị luận về tác phẩm truyện nghệ thuật trong tác cần có bố cục mạch lạc, lời văn phẩm được người viết chuẩn xác, gợi cảm. Các yêu cầu khi nghị luận về phát hiện và khái quát. II. Cách làm bài văn nghị luận tác phẩm truyện (hoặc đoạn - Các nhận xét, đánh về tác phẩm truyện trích) cần trình bày những vấn giá về tác phẩm truyện đề gì? (hoặc đoạn trích) trong 1. Mở bài: Giới thiệu tác phẩm bài nghị luận phải rõ (tùy theo yêu cầu cụ thể của đề ràng, đúng đắn, có luận bài) và nêu ý kiến đánh giá sơ bộ cứ và lập luận thuyết của mình phục. 2. Thân bài: Nêu các luận điểm Cách làm bài văn nghị luận về - Bài nghị luận về tác chính về nội dung và nghệ thuật tác phẩm truyện cần đảm bảo phẩm truyện cần có bố của tác phẩm, có phân tích, chứng yêu cầu gì về nội dung và hình minh bằng các luận cứ tiêu biểu thức? cục mạch lạc, lời văn chuẩn xác, gợi cảm. và xác thực 3. Kết bài: Nêu nhận định, đánh gái chung của mình về tác phẩm truyện 3. Hoạt động 3: Luyện tập * Mục tiêu: Nhận diện một bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích); có kĩ năng là bài nghị luận dạng này. Đưa ra nhận xét, đánh giá về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) đã học trong chương trình. * GV chuyển giao nhiệm vụ II. Luyện tập ĐVKT 2: HDHS Thực hành Đề: Lập dàn ý cho bài văn nghị tìm hiểu đề, tìm ý, lập dàn ý luận truyện ngắn Làng. cho (hoặc đoạn trích) * Tìm hiểu đề GV yêu cầu HS thảo luận - Thể loại: bài văn nghị luận về nhóm với các câu hỏi sau: HS chú ý tiếp nhận tác phẩm truyện Đề: Lập dàn ý cho bài văn nhiệm vụ và thực hiện, - Vấn đề nghị luận: nội dung và Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 nghị luận truyện ngắn Làng. bằng cách trao đổi, nghệ thuật của tp truyện "Làng" thảo luận và trình bày. * Dàn ý * Dự kiến SP: 1. Mở bài: Giới thiệu khái quát về * Tìm hiểu đề tác giả Kim Lân và truyện ngắn - Thể loại: bài văn nghị Làng. Giới thiệu nhân vật ông luận về tác phẩm Xác định yêu cầu của đề? Hai- nhân vật chính truyện 2. Thân bài: - Vấn đề nghị luận: nội - Tình yêu làng, yêu nước của dung và nghệ thuật của nhân vật ông Hai tp truyện "Làng" + Lúc ở nơi tản cư, ông thường * Dàn ý xuyên nhớ và khoe về làng của 1. Mở bài: Giới thiệu mình khái quát về tác giả + Ông theo dõi tin tức kháng Kim Lân và truyện Dàn ý cho bài văn đảm bảo bố chiến: thấy giặc thua, ông vui ngắn Làng. Giới thiệu cục như thế nào? mừng nhân vật ông Hai- nhân - Nhân vật ông Hai trước tin đồn vật chính làng chợ Dầu theo giặc 2. Thân bài: + Xác định luận điểm + Cảm thấy xấu hổ, đau đớn - Tình yêu làng, yêu + Không dám bước chân ra khỏi nước của nhân vật ông nhà Hai. + Luôn sống trong cảm giác dằn - Nhân vật ông Hai vặt, tội lỗi trước tin đồn làng chợ + Nỗi ám ảnh khiến ông luôn có Dầu theo giặc cảm giác tủi nhục, đau xót - Tâm trạng ông Hai + Tìm luận cứ và dẫn chứng + Ông tâm sự với đứa con cũng khi nghe tin cải chính cho dàn ý. để giãi bày lòng mình 3. Kết bài: Qua hình + Ông đấu tranh tư tưởng, giằng tượng nhân vật ông xé giữa việc chọn theo làng hay Hai, nhà văn ca ngợi chọn theo kháng chiến tình yêu quê hương đất - Tâm trạng ông Hai khi nghe tin nước của người nông cải chính dân + Ông vui sướng, hạnh phúc + Xây dựng thành như trút bỏ được gánh nặng trong công nhân vật, tình lòng huống truyện độc đáo + Ông lại đi khoe với mọi người + Khơi dậy trong về làng của mình lòng người đọc tình 3. Kết bài: Qua hình tượng nhân yêu quê hương, đất vật ông Hai, nhà văn ca ngợi tình nước yêu quê hương đất nước của người nông dân + Xây dựng thành công nhân vật, tình huống truyện độc đáo Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 + Khơi dậy trong lòng người đọc tình yêu quê hương, đất nước 4. Hoạt động 4: Vận dụng a. Mục tiêu: HS biết vận dụng kiến thức đã học về truyện để xác định luận điểm trong bài nghị luận về tác phẩm truyện đã học. b. Nội dung: HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi của GV. c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS d. Tổ chức thực hiện: * Gv chuyển giao nhiệm vụ cho HS: Viết đoạn văn nghị luận về một vẻ đẹp của nhân vật mà em yêu thích? * HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ. + Nghe yêu cầu. + Trình bày cá nhân. + Về nhà suy nghĩ trả lời. + Chuẩn bị: rèn luyện kỹ năng viết đoạn văn nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) Tổ kí duyệt Tuần 24 , ngày 24/02/2021 - ND,HT: - PP: Đinh Thu Trang
Tài liệu đính kèm: