Bài giảng Hóa học 9 - Bài: Tinh bột và xenlulozơ

 Tổ 3
TINH BỘT VÀ 
 XENLULOZƠ NỘI DUNG BÀI HỌC 
 01 02 03
TRẠNG THÁI TỰ CẤU TẠO PHÂN TÍNH CHẤT VẬT 
 NHIÊN TỬ LÍ 
 04 05
 TÍNH CHẤT HÓA ỨNG DỤNG 
 HỌC ● I.Trạng thái tự 
 nhiên I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN 
 TINH BỘT VÀ XENLULOZƠ CÓ Ở ĐÂU? 
 TINH BỘT XENLULOZƠ Gạo Sắn Ngo
Gạo có 75% tinh bột Sắncó 80% tinh bét Ngo co 70% tinh bét
 B«ng Gç Tre
 B«ng nân cã gÇn 98% 
 Gç cã tõ 40-50 % xenluloz¬ Tre cã tõ 45-55%% xenluloz¬
 xenluloz¬ TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN 
 TINH BỘT XENLULOZƠ
Có nhiều trong các Là thành phần chủ
loại hạt, củ, quả như yếu trong sợi bông, 
lúa, ngô, khoai, sắn tre, gỗ, nứa, ... 
... ● II. Tính chất 
 vật lí II. TÍNH CHẤT VẬT LÝ
*Thí nghiệm : Lần lượt cho một ít tinh bột (bột gạo), 
xenlulozơ (sợi tre, nứa) vào hai ống nghiệm thêm nước vào lắc 
nhẹ, sau đó đun nóng hai ống nghiệm.
 Bột 
 Nước Sợi tre Nước 
 gạo
• Quan sát: trạng thái, màu 
sắc, sự hòa tan trong nước 
của tinh bột và xenlulozơ 
trước và sau đun nóng rút 
ra nhận xét?
* Kết luận: II. TÍNH CHẤT VẬT LÝ
 Kết luận
 Tinh bột Xenlulozơ
 Tinh bột là chất rắn, Xenlulozơ là chất rắn,
 màu trắng, không tan màu trắng, không tan
 trong nước ở điều kiện trong nước ngay cả khi
 thường nhưng tan được đun nóng.
 trong nước nóng tạo
 thành dung dịch keo, gọi
 là hồ tinh bột. ● III. Cấu tạo 
 phân tử III. CẤU TẠO PHÂN TỬ
 Dựa vào thông tin SGK/156 hãy cho biết thành phần cấu tạo
 và khối lượng phân tử của tinh bột và xenlulozơ?
 * Tinh bột và xenlulozơ có phân tử khối rất lớn .
 *Tinh bột và xenlulozơ được tạo thành do nhiều nhóm
 – C6H10O5 - liên kết lại với nhau .
 .....– C6H10O5 – C6H10O5 – C6H10O5 –..... 
 Viết gọn ( – C6H10O5 – )n
 Nhóm – C6H10O5 – : mắt xích phân tử 
 n : số mắt xích
 + n 1 200 – 6 000: tinh bột
 + n 10 000 – 14 000: xenlulozơ Xenluloz¬ Tinh bột
Xenlulozơ và tinh bột đều có phân tử khối rất lớn, nhưng phân 
tử khối của xenlulozơ lớn hơn nhiều so với tinh bột . 13
 ● IV. Tính chất 
 hóa học IV. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
1.Phản ứng thủy phân
 Enzim Enzim mantaza
 Tinh bột amilaza Mantozơ Glucozơ
 Nếu đun tinh bột hoặc xenlulozơ với dung dịch axit thì xảy ra quá
 trình gì ? Sản phẩm thu được là chất gì ?
 Ở nhiệt độ thường, tinh bột và xenlulozơ bị thủy phân thành
 glucozơ nhờ xúc tác của các enzim thích hợp .
 Quá trình thủy phân để tạo ra glucozơ.
 Axit
 ( - C H O - ) + nH O nC H O
 6 10 5 n 2 t0 6 12 6 Thí nghiệm: TÌM HIỂU TÁC DỤNG CỦA 
 TINH BỘT VỚI IOT
 STT Cách tiến hành Hiện tượng
 - Nhỏ vài giọt dung 
Bước 1 dịch iot vào ống Hồ tinh bột xuất hiện màu 
 nghiệm đựng hồ tinh xanh đặc trưng
 bột. Quan sát hiện
 tượng
Bước 2 Đun nóng ống nghiệm . 
 Quan sát hiện tượng. Màu xanh biến mất
Bước 3 Để nguội
 Màu xanh lại hiện ra. Bài 52: TINH BỘT VÀ XENLULOZƠ
I. TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN
II. TÍNH CHẤT VẬT LÝ
III. ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO PHÂN TỬ
IV. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
 1.Phản ứng thủy phân
 Axit
(–C 6H10O5 –)n + nH2O n C6H12O6
 t0
 2.Tác dụng của tinh bột với iot
 Nhỏ vài giọt dung dịch iot vào ống nghiệm đựng Hồ tinh bột, 
 thấy xuất hiệnmàu xanh đặc trưng.
 Đun nóng, màu xanh biến mất; để nguội, màu xanh lại hiện ra. Bài 52: TINH BỘT VÀ XENLULOZƠ
I. TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN
II. TÍNH CHẤT VẬT LÝ
III. ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO PHÂN TỬ
IV. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
V. TINH BỘT, XENLULOZƠ CÓ ỨNG DỤNG GÌ?
 Tinh bột và xenlulozơ được tạo thành trong cây xanh nhờ quá
 trình quang hợp :
 Clorophin
 6nCO2 + 5nH2O ( - C 6H10O5 - )n + 6nO2
 Ánh sáng ● V. Ứng dụng Ứng dụng
Lương thực
 Sản xuất đường
 Glucozơ
 Tinh bột
 Sản xuất 
 Rượu etylic V.ỨNG DỤNG 
Sản xuất giấy Vật liệu xây dựng
 XENLULOZƠ
Sản xuất vải sợi Sản xuất đồ gỗ