Chuyên đề Công tác tổ chức và dạy phụ đạo học sinh yếu, kém môn Vật lí

 CHUYÊN ĐỀ: CÔNG TÁC TỔ CHỨC VÀ DẠY PHỤ ĐẠO HỌC SINH 
 YẾU, KÉM MÔN VẬT LÝ.
 --------------------------------------
 I. ĐẶT VẤN ĐỀ
 Trong việc dạy học môn Vật Lý, thì việc tổ chức dạy và giải các bài tập Vật 
Lý đòi hỏi người giáo viên phải chọn lọc, hệ thống bài tập, sử dụng đúng phương 
pháp dạy học để góp phần hình thành và phát triển tư duy của học sinh. Đồng thời 
qua việc học môn Vật Lý, học sinh cần được bồi dưỡng, rèn luyện về phẩm chất 
đạo đức. 
 Để nâng cao chất lượng học tập cuả học sinh, hạn chế học yếu, kém, tiến kịp 
các bạn trong lớp thì giáo viên phải tổ chức giảng dạy, có biện pháp phụ đạo phù 
hợp với học sinh yếu, kém.
 Cụ thể trước đây khi dạy môn Vật Lý, tôi tổ chức cho các em theo phương 
pháp truyền thụ kiến thức cơ bản, phụ đạo học sinh yếu, bằng tâm lý sư phạm kiên 
trì và lâu dài, dùng biện pháp kích thích, động viên các em là chính, khơi dậy trong 
học sinh lòng tự tin, hứng thú học tập, vượt khó để tiến bộ. Các bài tập đưa ra chủ 
yếu là các bài tập trong sách giáo khoa, sách bài tập và sưu tầm thêm một số bài 
tập ở một số sách tham khảo khác. Muốn vậy, người giáo viên không chỉ biết dạy 
mà còn phải biết tìm tòi phương pháp nhằm phát huy tích cực của học sinh và hạ 
thấp dần tỉ lệ học sinh yếu kém.
 Đó chính là lý do mà tôi muốn trao đổi, chia sẻ, học hỏi kinh nghiệm từ các 
đồng nghiệp, để tìm ra giải pháp tốt nhất giúp đỡ học sinh yếu, kém để nâng dần 
chất lượng dạy học.
 II. NỘI DUNG
 1. Thực trạng
 a. Thuận lợi
 - Các em có được các kiến thức đã học vào giải các dạng bài tập đơn giản. Đôi 
lúc các em giải được sau khi có sự gợi mở hướng dẫn của giáo viên
 - Học sinh có thể nhận được sự giúp đỡ từ nhiều phía: gia đình, nhà trường 
và xã hội hoặc học tập từ bạn bè. - Đội ngũ thầy, cô luôn nhiệt tình, thân thiện và quan tâm giúp đỡ học sinh 
đặc biệt là học sinh yếu, kém.
 b. Khó khăn
 - Học sinh tiếp cận các kiến thức còn chậm, tính toán chậm, phụ thuộc vào 
sách vở, chưa chủ động suy nghĩ, để làm bài. Do đó học sinh không được giáo viên 
chỉ rõ những sai lầm hay mắc phải để rút kinh nghiệm khi làm bài tập.
 - Học sinh hiện nay còn nhiều em bị hỏng nặng về kiến thức, không nắm 
kiến thức cơ bản, khả năng tiếp thu kiến thức còn nhiều hạn chế, việc dạy học theo 
phương pháp đổi mới thì học sinh phải tích cực trong khâu chuẩn bị bài ở nhà.
 - Cha mẹ các em thì thiếu quan tâm, không theo dõi hàng ngày con mình học 
ở lớp như thế nào, bài vở có ghi đầy đủ không, điểm các môn học cao hay thấp, 
không theo dõi con mình có làm bài, học bài ở nhà không.
 2. Một số giải pháp phụ đạo học sinh yếu
 Mỗi môn học có một nét đặc thù riêng, để học tốt đối với môn Vật Lý bản 
thân em học tập theo cách thức sau:
 a.Thời gian biểu
 Tự bản thân em phải lập được thời gian biểu cho riêng mình, từ khi đi học 
cũng như ở nhà.
 b.Việc học tập ở lớp
 - Để học được môn Vật Lý đạt được kết quả cao thì việc chú ý nghe bài 
giảng của thầy cô là hết sức rất cần thiết, nếu không chú ý nghe giảng thì không 
tiếp thu bài giảng dẫn đế bị hụt hẵn kiến thức mà hôm sau có liên quan. Vì thế 
trong lớp học em rất để tâm đến lời giảng của thầy cô và tích cực xung phong xây 
dựng bài, cho dù câu trả lời đó đúng hay sai em cũng lấy làm kinh nghiệm và bổ 
sung thêm những thiếu sót của mình.
 - Em tự trang bị cho mình một quyển sổ tay để ghi lại những kiến thức trọng 
tâm của bài học hoặc ghi lại những vấn đề mà thầy cô mở rộng thêm.
 c. Việc học bài và làm bài tập ở nhà - Các em chuẩn bị 1 cuốn tập nháp và 1 cuốn sổ tay, trước khi tìm hiểu nội 
dung bài học.
 - Định hình lại bài giảng của thầy cô trên lớp rồi ghi ra giấy nháp những 
phần mà thầy cô xoáy sâu trên lớp.
 - Vở tập ra rồi đọc thật kĩ kiến thức trọng tâm của bài học ở lớp ít nhất 2 đến 
3 lần.
 - Xem phương pháp giải của một số bài tập hay, một số bài tập đã giải trên 
lớp.
 - Ghi thật xúc tích kiến thức cần nắm của bài học vào sổ tay của các em.
 Sau khi nắm vững một số kiến thức cơ bản và một số phương pháp giải của 
các bài Vật Lý trên lớp em tiến hành làm bài tập:
 - Đọc đề bài tập từ 2 đến 3 lần.
 - Viết ra nháp: Đề bài cho biết những gì ? Yêu cầu những gì?
 - Phân tích thật kĩ đề bài.
 - Ghi tóm tắt đề bài.
 - Những yêu cầu đó liên quan đến kiến thức nào của bài học hôm nay, có thể 
liên quan đến các bài đã học hôm trước hoặc của năm học trước, em ghi lại thật 
tổng quát các kiến thức cần sử dụng để giải bài tập.
 - Tìm mối liên hệ giữa kiến thức đã cho và kiến thức yêu cầu để làm.
 - Nhớ lại phần hướng dẫn, dặn dò của Thầy Cô.
 - Từ đó các em kết hợp lại để giải bài tập Vật Lý đó.
 d. Học bài mới
 - Xem đề bài mới là gì?
 - Đọc phần đặt vấn đề của đề bài nêu lên những gì?
 - Đọc qua một lượt bài học có mấy nội dung, từng nội dung là gì?
 - Có mấy ? nội dung từng ? nêu những gì? Cho biết gì? Yêu cầu gì? - Kiến thức cũ có liên quan đến hay không ?
 - Khi tìm hiểu những vấn đề trên em ghi vào nháp những vấn đề chưa hiểu , 
đặt ra nhiều câu hỏi của bài mới, để hôm sau có thể trao đổi với Thầy, Cô những 
vấn đề đó hoặc khi Thầy, Cô đã cung cấp kiến thức bài mới thì các em sẽ tự trả lời 
được các câu hỏi mà đã đặt ra hôm trước, tự các em sẽ hiểu sâu hơn bài học đó và 
làm được một số bài tập SGK; SBT; STK đã đưa ra.
 Bên cạnh đó, các em luôn có ý thức học tập đúng đắn, tích cực, siêng năng 
trong học tập, xem việc học là rất cần thiết. Các em luôn suy nghĩ rằng đi theo con 
đường học vấn thì sẽ ngời sáng trong tương lai của các em. 
 3. Tóm lại
 Học sinh yếu, kém về môn Vật Lý là những học sinh có kết quả học tập môn 
Vật Lý dưới trung bình. Việc lĩnh hội kiến thức, rèn luyện kĩ năng cần thiết ở 
những học sinh này thường đòi hỏi nhiều công sức và thời gian so với những học 
sinh khác. 
 Sự yếu kém môn Vật lý có những biểu hiện nhiều hình, nhiều vẻ, nhưng 
nhìn chung thường có những đặc điểm sau: 
 + Nhiều "lỗ hổng" kiến thức, kĩ năng.
 + Tiếp thu kiến thức, hình thành kĩ năng chậm.
 + Năng lực tư duy yếu.
 + Phương pháp học tập môn Vật lý chưa tốt.
 + Thờ ơ với giờ học trên lớp, thường xuyên không làm bài tập ở nhà. 
 + Nguyên nhân khác.
 Giáo viên cần nắm vững các đặc điểm này để có thể phụ đạo học sinh yếu, 
kém một cách có hiệu quả. Việc phụ đạo học sinh yếu, kém cần được thực hiện 
ngay cả trong những tiết học đồng loạt, bằng những biện pháp phân hóa nội dung 
thích hợp, tách riêng học sinh yếu, kém môn Vật lý ngoài giờ chính khoá, để phụ 
đạo làm cho các em theo kịp yêu cầu chung của những tiết học trên lớp và có thể 
hoà vào việc dạy đồng loạt.
 Biện pháp phụ đạo học sinh yếu, kém môn Vật lý nhằm vào các biện pháp 
sau: - Tạo tiền đề xuất phát:
 - Lấp lỗ hổng kiến thức: 
 - Luyện tập vừa sức học sinh yếu, kém.
 - Giúp đỡ học sinh kỹ năng học tập môn Vật lý.
 III. Kết luận.
 Sau một năm học áp dụng các biện pháp phụ đạo học sinh yếu kém, Tôi thấy 
học sinh có ý thức hơn, trách nhiệm hơn, hào hứng hơn, yêu thích bộ môn Vật lý 
hơn.
 Kết quả học tập của học sinh có sự chuyển biến rõ rệt: Số lượng học sinh 
yếu, kém giảm hẳn, đồng thời hình thành kiến thức mới đã biết vận dụng để thực 
hành giải bài tập Vật lý, nghe giáo viên phân tích, giảng giải đã biết khái quát, tư 
duy nhớ được trình tự tính toán, khả năng diễn đạt bằng ngôn ngữ môn Vật lý tăng 
lên, học sinh yếu, kém đã đi học chuyên cần, học bài và làm bài tập trước khi đến 
lớp, chép bài đầy đủ, trong giờ chú ý nghe giảng, phát biểu xây dựng bài, làm 
được bài tập ở mức trung bình, không còn có thái độ thờ ơ với học tập, đã có niềm 
tin trong khi làm bài tập, làm bài kiểm tra.
 Trên đây là một vài phương pháp để nâng cao chất lượng học tập cuả học 
sinh hạn chế học yếu kém, Đây là một số giải pháp nhỏ mà chúng tôi đã cố gắng 
tìm tòi áp dụng từ vốn kinh nghiệm còn hạn chế của mình, Tuy nhiên sẽ không 
tránh khỏi những thiếu xót. Rất mong được sự góp ý của các thầy, cô giáo, các bạn 
đồng nghiệp để đề tài được hoàn thiện hơn, góp phần nâng cao chất lượng giảng 
dạy và học tập của giáo viên và học sinh.
HIỆU TRƯỞNG Phong T.Tây, ngày 10 tháng 02 năm 2022
 Người viết
 Phạm Công Quốc