Giáo án Lịch sử 9 - Tuần 1 - Năm học 2020-2021

 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
PhÇn 1: LÞch sö thÕ giíi hiÖn ®¹i tõ 1945 ®Õn nay.
Ch­¬ng I.
Liªn x« vµ c¸c n­íc §«ng ÂU chiÕn tranh thÕ giíi thø 2
Bài 1: LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ NĂM 1945 ĐẾN 
 GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỈ XX
 Ngày soạn: 1/ 9 / 20
 TUẦN 1- TIẾT 1: I. LIÊN XÔ
I. Mục tiêu : 
1. Kiến thức, kỹ năng, thái độ: 
- Kiến thức:
 + Những nét chính về công cuộc khôi phục kinh tế của Liên Xô sau 
chiến tranh thế giới thứ hai từ năm 1945 đến năm 1950, qua đó thấy được 
những tổn thất nặng nề của Liên Xô trong chiến tranh và tinh thần lao động 
sáng tạo, quên mình của nhân dân Liên Xô nhằm khôi phục đất nước. 
 + Những thành tự to lớn và những hạn chế, thiếu sót, sai lầm trong công 
cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô từ năm 1950 đến nửa đầu những năm 70 
của thế kỉ XX.
 - Trọng tâm: Thành tựu công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô.
- Kĩ năng:
 + Biết khai thác tư liệu lịch sử, tranh ảnh để hiểu thêm những vấn đề 
kinh tế xã hội của Liên Xô và các nước Đông Âu.
 + Biết so sánh sức mạnh của Liên Xô với các nước tư bản những năm 
sau chiến tranh thế giới thứ hai. 
- Thái độ;
 Tự hào về những thành tựu xây dựng CNXH ở Liên Xô, thấy được 
tính ưu việt của CNXH và vai trò lãnh đạo to lớn của Đảng cộng sản và nhà 
nước Xô Viết.
 Biết ơn sự giúp đỡ của nhân dân Liên Xô với sự nghiệp cách mạng 
của nhân dân.
2. Năng lực, phẩm chất cần hình thành và phát triển cho học sinh:
- Năng lực : xác định và mối lien hệ , ảnh hưởng của các hiện tượng lịch sử, 
nhận xét đánh giá rút ra bài học, vận dụng liên hệ kiến thức lịch sử để giải 
quyết vấn đề thực tiễn.
- Phẩm chất: Biết ơn sự giúp đỡ của nhân dân Liên Xô với sự nghiệp cách 
mạng của nhân dân.
II. Chuẩn bị :
- GV: Một số tranh ảnh mô tả công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô từ 
1945 đến những năm 70, Bản đồ Liên Xô.
- HS sưu tầm tranh ảnh những mẩu chuyện về công cuộc xây dựng CNXH ở 
Liên Xô
III. Tổ chức các hoạt động dạy học: 
 1 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
1. Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số 
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Bài mới :
- HĐ1: Hoạt động tìm hiểu thực tiễn: 1’
 Khởi động: GV nêu khái quát về chương trình Lịch sử 9 và hướng dẫn HS 
cách học, cách phân tích một số câu hỏi khó trong chương trình
- HĐ2: Hoạt động tìm tòi, tiếp nhận kiến thức mới: 35’
Hoạt động của GV – HS & Sản phẩm của Kết luận của giáo viên
 học sinh
- Kiến thức 1: Công cuộc khôi phục kinh 1. Công cuộc khôi phục kinh 
tế sau chiến tranh thế giới thứ hai (1945- tế sau chiến tranh thế giới 
1950) thứ hai (1945-1950)
 Cá nhân/ cả lớp * Khó khăn:
- HS: Đọc đoạn chữ nhỏ trang 3 SGK
- GV nêu câu hỏi: “Em có nhận xét gì về sự - Liên Xô chịu tổn thất 
thiệt hại của Liên Xô trong chiến tranh thế nặng nề trong chiến tranh thế 
giới thứ hai ?” giới thứ hai. hơn 27 triệu 
- HS dựa vào các số liệu để trả lời. GV nhận người chết, 1710 thành phố, 
xét, bổ sung và nhấn mạnh. Có thể so sánh hơn 70.000 làng mạc bị phá 
với số liệu các nước tham chiến hủy 
- GV nêu nhấn mạnh nhiệm vụ to lớn của 
nhân dân Liên Xô là khôi phục kinh tế * Biện pháp:
- GV nhấn mạnh sự quyết tâm của nhân dân - Đảng nhà nước Liên Xô 
Liên Xô đã hoàn thành kế hoạch 5 năm đề ra kế hoạch khôi phục kinh 
trước thời hạn 4 năm 3 tháng tế. 
- GV nêu câu hỏi thảo luận: “Em có nhận 
xét gì về tốc độ tăng trưởng kinh tế của Liên 
Xô trong thời kì khôi phục kinh tế, nguyên 
nhân sự phát triển đó ?” * Kết quả:
- HS dựa vào nội dung SGK trả lời: Tốc độ - Công nghiệp: Năm 1950, 
khôi phục kinh tế tăng nhanh chóng. Có sản xuất công nghiệp tăng 
được kết quả này là do sự thống nhất về tư 73% so với trước chiến tranh, 
tưởng, chính trị của xã hội Liên Xô, tinh hơn 6200 xí nghiệp được phục 
thần tự lập tự cường, tinh thần chịu đựng hồi. 
gian khổ, lao động cần cù, quên mình của - Khoa học-kĩ thuật: Chế 
nhân dân Liên Xô. tạo thành công bom nguyên tử 
 (1949), phá vỡ thế độc quyền 
 của Mĩ. 
 - Đối ngoại: duy trì nền hòa 
 bình thế giới’ quan hệ hữu 
 2 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
 nghị giữa các nước và ủng hộ 
 đấu tranh giải phóng của các 
 dân tộc
Kiến thức 2: Liên Xô tiếp tục xây dựng 2. Liên Xô tiếp tục xây dựng 
cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH (từ cơ sở vật chất kĩ thuật của 
năm 1950 đến nửa đầu những năm 70 CNXH (từ năm 1950 đến 
của thế kỉ XX). nửa đầu những năm 70 của 
 Nhóm thế kỉ XX). 
- GV: Giới thiệu: Xây dựng cơ sỡ vật chất - 
kĩ thuật của CNXH đó là nến sản xuất đại 
cơ khí với công nghiệp hiện đại, nông 
nghiệp hiện đại, khoa học - kĩ thuật tiên 
tiến. Đồng thời GV nói rõ đây là việc tiếp 
tục xây dựng CSVC - KT của CNXH mà 
các em đã học ở lớp 8. * Hoàn cảnh:
- GV nêu câu hỏi thảo luận : “ Liên Xô xây - Các nước tư bản phương 
dựng CSVC – KT của CNXH trong hoàn Tây luôn có âm mưu và hành 
cảnh nào? nó ảnh hưởng như thế nào đến động bao vây, chống phá Liên 
công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô ?” Xô cả kinh tế, chính trị và 
- HS dựa vào nội dung SGK và kiến thức quân sự.
của mình trình bày kết quả thảo luận. - Liên Xô phải chi phí lớn 
- GV nhận xét, hoàn thiện nội dung. cho quốc phòng, an ninh để 
(Ảnh hưởng trực tiếp đến việc xây dựng bảo vệ thành quả của công 
CSVC – KT, làm giảm tốc độ của công cuộc xây dựng CNXH.
cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô.)
 Cả lớp/ cá nhân
- HS: đọc các số liệu trong SGK về thành * Thành tựu:
tựu của Liên Xô trong việc thực hiện các kế - Về kinh tế: Liên Xô là 
hoạch 5 năm và 7 năm. cường quốc công nghiệp đứng 
- GV làm rõ các nội dung về thành tựu đó. thứ hai thế giới (sau Mĩ), một 
- Giới thiệu một số tranh ảnh về thành tựu số ngành vượt Mĩ.
của Liên Xô, giới thiệu hình 1 SGK ( vệ - Về khoa học kĩ thuật: Các 
tinh nhân tạo đầu tiên nặng 83,6kg của loài ngành khoa học kĩ thuật đều 
người do Liên Xô phóng lên vũ trụ năm phát triển, đặc biệt là khoa học 
1957 ) vũ trụ. 
 - Về quốc phòng: đạt được 
- Yêu cầu học sinh lấy một số ví dụ về sự thế cân bằng chiến lược về 
giúp đỡ của Liên Xô đối với các nước trên quân sự nói chung và sức 
thế giới trong đó có Việt Nam ( viện trợ vũ mạnh hạt nhân nói riêng so với 
khí, thuốc men, lương thực cho nước ta Mĩ và phương Tây. 
trong thời chiến tranh chống Mỹ, đào tạo - Về đối ngoại: Thực hiện 
 3 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
cán bộ) chính sách đối ngoại hòa bình 
 và tích cực ủng hộ phong trào 
 cách mạng thế giới. 
- GV nêu câu hỏi: “ Hãy cho biết ý nghĩa 
những thành tựu mà Liên Xô đạt được 
?”(uy tín chính trị và địa vị quốc tế của 
Liên Xô được đề cao, Liên Xô trở thành chỗ 
dựa cho hòa bình thế giới) 
Kiến thức 3 : Sự thành lập nhà nước dân II. ĐÔNG ÂU
chủ nhân dân ở Đông Âu. 1. Sự thành lập nhà nước 
Cá nhân/ Nhóm dân chủ nhân dân ở Đông 
- GV nêu câu hỏi: “Các nước dân chủ nhân Âu.
dân Đông Âu ra đời trong hoàn cảnh nào?”
 - Nhân dân các nước Đông 
 Học sinh dựa vào nội dung SGK và kiến 
 Âu đấu tranh chống phát xít 
thức đã học trả lời câu hỏi, giáo viên nhận giành thắng lợi => Thành lập 
xét bổ sung nội dung trên trong đó chú ý các nhà nước dân chủ nhân 
đến vai trò của nhân dân, lực lượng vũ trang dân: Ba Lan (7/1944), Ru- 
và của Hồng quân Liên Xô. ma- ni (8/1944) .
 - Giáo viên cho học sinh đọc SGK đoạn 
 - Riêng Đức bị chia cắt: 
về sự ra đời của các Nhà nước dân chủ nhân 
 Cộng hoà Liên bang Đức 
dân ở Đông Âu. Hoặc yêu cầu học sinh lên (9/1949)ở phía Tây và Cộng 
bản điền vào bảng thống kê theo yêu cầu hoà dân chủ Đức(10/1949) ở 
sau: Số thứ tự, tên nước, ngày, tháng thành phía Đông.
lập. 
 - Đồng thời cần phân tích hoàn cảnh ra - Từ năm 1945 đến năm 
đời nhà nước Cộng hoà dân chủ Đức. Giáo 1949 hoàn thành nhiệm vụ 
 của cuộc cách mạng dân tộc 
viên tóm lược những nội dung cần ghi nhớ. 
 dân chủ.
 - Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận + Xây dựng bộ máy chính 
nhóm với câu hỏi: “Để hoàn thành những quyền dân chủ nhân dân.
nhiệm vụ cách mạng dân chủ nhân dân các + Tiến hành cải cách ruộng 
nước Đông Âu cần tiến hành những công đất.
việc gì?” + Thực hiện các quyền tự 
 - Giáo viên có thể gợi ý: Những việc cần do dân chủ và cải thiện đời 
 sống nhân dân 
làm trên các mặt sau: Về mặt chính quyền? 
Cải cách ruộng đất? Công nghiệp 
 - Học sinh dựa vào nội dung SGK để thảo 
luận nhóm và trình bày kết quả của mình. 
 4 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
 - Giáo viên nhận xét bổ sung và hoàn thiện 
ý kiến trả lời của học sinh. nhấn mạnh đấu 
tranh giai cấp
Kiến thức 4: Tiến hành xây dựng CNXH 
(từ năm 1950 đến nữa đầu những năm 70 2. Tiến hành xây dựng 
của thế kỉ XX) CNXH (từ năm 1950 đến 
 nữa đầu những năm 70 của 
 thế kỉ XX) 
 (Khuyến khích học sinh tự 
Kiến thức 5 : Sự hình thành hệ thống xã học)
hội chủ nghĩa. III/ Sự hình thành hệ thống 
Cá nhân/nhóm xã hội chủ nghĩa. 
 Trước hết giáo viên nhấn mạnh sau chiến * Những thành tựu ;
tranh thế giới thứ hai, CNXH trở thành hệ - Xóa bỏ chế độ bốc lột giai 
thống thế giới, tiếp đó giáo viên nêu câu cấp .
hỏi: “Tại sao hệ thống XHCN lại ra đời?” - Đưa nông dân vào con 
 - Gợi ý: Học sinh dựa vào nội dung SGK đường làm ăn tập thể thông 
để trả lời câu hỏi qua hình thức hợp tác xã. 
 - Nhận xét, bổ sung và hoàn thiện câu trả - Công nghiệp hóa xây dựng 
lời. cơ sở vật chất- kĩ thuật của 
 - Giáo viên nêu câu hỏi thảo luận: “Về CNXH. 
quan hệ kinh tế văn hoá khoa học – kĩ thuật => Các nước Đông Âu trở 
các nước XHCN có hoạt động gì? ” thành các nước công – nông 
 - Học sinh dựa vào nội dung SGK trả lời nghiệp, bộ mặt kinh tế xã hội 
câu hỏi về sự ra đời của khối SEV, vai trò của đất nước thay đổi căn bản 
của khối SEV và vai trò của Liên Xô trong và sâu sắc .
khối SEV. 
 - Giáo viên hướng dẫn học sinh trình bày 
sự ra đời của khối Vác-xa-ca và vai trò của 
khối Vác-xa-ca.
 - Nhấn mạnh thêm về những hoạt động và 
giải thế của khối SEV và Hiệp ước Vác xa 
va. Đồng thời giáo viên lấy ví dụ về mối 
quan hệ hợp tác giữa các nước trong đó có 
sự giúp đỡ Việt Nam. 
- HĐ3: Hoạt động luyện tập: 2’
 5 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
Để xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH (từ năm 1950 đến nửa đầu 
những năm 70 của thế kỉ XX). Liên Xô phải làm gì?
HĐ4: Hoạt động vận dụng và mở rộng:
 + Tại sao Liên Xô phải khôi phục kinh tế sau 1945 và đã đạt những thành 
 tựu gì?
 + Hoàn cảnh Liên Xô thực hiện công cuộc xây dựng cơ sở vật chất – kĩ 
 thuật cho CNXH từ những năm 50 đến những năm 70 của thế kỉ XX? 
 Thành tựu?
4. Hướng dẫn về nhà và hoạt động nối tiếp:3’
 - Học bài cũ.
 - Đọc trước bài mới: Mục II theo các nội dung sau: 
 + Các nước dân chủ nhân dân Đông Âu ra đời như thế nào
 + Phần 2 đọc thêm
 + Nêu những cơ sở hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa và biểu hiện 
của sự hình thành hệ thống XHCN.
 - Sưu tầm tranh ảnh nói về mối quan hệ thân thiết của Liên Xô và Việt 
Nam.
IV. Kiểm tra đánh giá bài học:4’
LX là nước như thế nào sau CTTG thứ hai(1945 và đến những năm 70 )của 
TKXX?
Trả lời: - LX sau CTTGthứ 2 là 1 nước bị tổn thất nặng nề về người và của.
 - LX đã bắt tay vào XD khôi phục và phát triển đất nước bằng nhiều 
kế hoạch dài hạn, KH5 năm lần thứ 5, lần thứ 6, KH 7năm...
 - Thành tựu đạt được trong khoa học kỹ thuật: chế tạo bom nguyên tử, 
phóng vệ tinh...
 - Là chỗ dựa của của hoà bình thế giới.
Hãy nhận xét về thành tựu khoa học –kỹ thuật mà LX đạt được?(Khá- 
giỏi)
Nêu rõ những nội dung chính về thành tựu của LX tính đến nửa đầu những 
năm 70 TKXX ? ( HS Yếu)
- Sự ra đời của các nước dân chủ nhân dân ở Đông Âu và tiếp đó là công 
cuộc xây dựng CNXH ở các nước nay đã làm CNXH ngày càng mở rộng, 
đóng góp to lớn vào phong trào cách mạng thế giới. 
- Các tổ chức của hệ thống XHCN ra đời: Khối SEV và khối Vác-sa-va đã 
có vai trò to lớn trong việc củng cố và phát triển hệ thống XHCN (HS 
Khá- giỏi)
Ý nghĩa sự ra đời của tổ chức hiệp ước Vác – sa – va ?( HS Yếu
V. Rút kinh nghiệm:
 6 Giáo án môn Lịch sử 9 năm học 2020-2021
 .
 Ký duyệt của tổ tuần 1 ngày 3 / 9/2020
 - ND:
 - HT:
 - PP:
 7