Giáo án Lịch sử 9 - Tuần 3 - Năm học 2020-2021 - Phan Văn Út

 Giáo án: Lịch Sử 9 Năm học: 2020 - 2021
Ngày soạn: 14/9/2020 
Tuần 3 - Tiết 3 
 CHƯƠNG II: CÁC NƯỚC Á, PHI, MĨ LA- TINH TỪ 1945 ĐẾN NAY
 Bài 3
 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
 VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
 I. Mục tiêu :
 1. Kiến thức, kỹ năng thái độ:
 - Kiến thức:
 Quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc và sự tan rã của hệ thống 
thuộc địa ở châu Á, Phi, Mỹ-la-tinh: những diễn biến chủ yếu, những thắng lợi to lớn và 
khó khăn trong công cuộc xây dựng đất nước ở các nước này.
 - Kỹ năng:
 + RL phương pháp tư duy, khái quát tổng hợp, phân tích sự kiện lịch sử.
 + RLKN sử dụng BĐ về kinh tế, chính trị ở các châu.
 - Thái độ:
 + Thấy rõ cuộc đấu tranh anh dũng và gian khổ của nhân dân các nước Á, Phi, Mỹ -la-
 tinh và sự nghiệp giải phóng dân tộc và độc lập dân tộc.
 + Tăng cường tình đoàn kết hữu nghị với các nước dân tộc Á, Phi, Mỹ-la –tinh, tinh thần 
 tương trợ giúp đỡ lẫn nhau trong công cuộc đấu tranh chống kẻ thù chung CNĐQ- TD.
 + Nâng cao lòng tự hào dân tộc vì nhân dân ta đã giành được những thắng lợi to lớn 
 trong công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc.
2. Năng lực, phẩm chất cần hình thành và phát triển cho học sinh:
 - Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực tư duy sáng tạo, năng lực 
hợp tác, năng lực giao tiếp...Tái hiện sự kiện lịch sử, nhận xét, đánh giá, rút ra bài học lịch 
sử từ sự kiện, hiện tượng lịch sử.
 - Phẩm chất: Tự tin, tự chủ, tự lập, yêu quê hương đất nước
 II. Chuẩn bị:
 - Giáo viên :BĐ thế giới ( bản đồ CPhi, lược đồ châu Á, Phi, Mỹ la tinh).
 - Học sinh : Đọc tư liệu SGK, 
 III. Tổ chức hoạt động dạy học:
 1. Ổn định lớp: 1’ ( Kiểm tra sĩ số lớp, vệ sinh)
 2. Kiểm tra bài cũ: 
 - KT 15 phút
 Quá trình khủng hoảng và sụp đổ của chế độ XHCN ở Liên Xô đã diễn ra như thế nào?
* Gợi ý: 
 (*)Hoàn cảnh.
- Năm 1973 khủng hoảng dầu mỏ -> ảnh hưởng trực tiếp đến Liên Xô , LX khủng hoảng 
toàn diện.
(*) Công cuộc cải tổ
 GV: Phan Văn Út 1 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Giáo án: Lịch Sử 9 Năm học: 2020 - 2021
- Tháng 3/1985 ,Gooc - ba - chôp đề ra đường lối cải tổ -> Khắc phục sai lầm đưa đất nước 
thoát khỏi khủng hoảng, xây dựng CNXHđúng bản chất và ý nghĩa nhân văn của 
nó.Nhưng không thành công . Đất nước khủng hoảng trầm trọng hơn
- Ngày 19/8/1991 đảo chính lật đổ Gooc - ba - chốp bị thất bại, Đảng cộng sản bị đình chỉ 
hoạt động, nhà nước Liên bang bị tê liệt, các nc cộng hòa đòi tách khỏi Liên bang.
- Ngày 21/12/1991, 11 nước cộng hoà trong Liên bang Xô Viết li khai, thành lập công 
đồng các quốc gia độc lập (SNG)
- Ngày 25/12/1991, Gooc- ba- chôp từ chức, cờ trên nóc điện Krem - ni bị hạ xuống
=> Chế độ XHCN ở Liên Xô hoàn toàn sụp đổ.
 3. Bài mới:
 - HĐ1: Tìm hiểu thực tiễn: 1’
 * Giới thiệu bài: Sau CTTG thứ 2 tình hình chính trị châu Âu có nhiều biến đổi với sự ra 
 đời của hàng loạt các nước XHCN ở ĐÂ. Còn ở châu Á, Phi, Mỹ la tinh có gì biến đổi 
 không? Hệ thống thuộc địa CNĐQ tan rã ra sao? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay 
 để trả lời những nội dung trên.
 - HĐ2: Hoạt động tìm hiểu kiến thức: 20’
 Hoạt động của giáo viên Sản phẩm hoạt động của Kết luận của giáo viên
 và học sinh học sinh
Kiến thức 1: Giai đoạn I. Giai đoạn 1945 đến 
1945 đến giữa những năm giữa những năm 60 của 
60 của TK XX. TK XX.
GV: sử dụng bản đồ thế 1. Qúa trình độc lâp của 
giới nêu các ý cơ bản. các nước Á, Phi, Mĩ, La-
GV: Cuộc chiến tranh thế tinh:
giới thứ 2 từ 1939 – 1945 
đã tác động đến phong trào 
giải phóng dân tộc ở các 
nước Châu Á, châu Phi, 
châu Mỹ La Tinh. Cuộc 
đấu tranh giải phóng dân 
tộc nhằm đập tan hệ thống 
thuộc địa của CNĐQ mà 
khởi đầu là Đông Nam Á
- Nêu đặc điểm chung của 
các nước ở khu vực Á, Phi, - Hầu hết các nước trong khu - Phong trào đấu tranh 
Mĩ La tinh? vực đều giành độc lập.. khởi đầu từ Đông Nam Á 
- Phong trào đấu tranh dành - Phát xít Nhật đầu hàng, với những thắng lợi trong 
độc lập của nhân dân Đông nhiều nước ở Đông Nam Á các cuôc khởi nghĩa giành 
Nam Á diễn ra thế nào? khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền và tuyên bố 
giành thắng lợi như thế chính quyền: In- đô, VN, độc lập ở các nước : In-
nào? Lào.... đô-nê-xi-a (17/8/1945), 
 GV: Phan Văn Út 2 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Giáo án: Lịch Sử 9 Năm học: 2020 - 2021
 -> Phong trào lan nhanh sang Việt Nam (2/9/1945), 
 Sự phát triển này có ý Nam Á, Bắc Phi: nhiều nước Lào:12/10/1945
nghĩa n.t.n? liên tiếp giành độc lập: Ấn - Phong trào lan sang Các 
 Ngay sau khi Nhật đầu Độ 1946 - 1950, Ai Cập nước Nam Á và Bắc Phi : 
hàng nhân dân ĐNA khởi 1952, An-giê- ri. Ấn Độ( 1945-1950)
nghĩa vũ trang. - Năm 1960: 17 nước giành Ai Cập (1952)’ An-giê-
+ In đô nê xi a ngày 17-8- độc lập ri 
1945 đại diện các đảng - Ngày 1/1/1959 cách mạng Năm 1960 là “năm châu 
 Phi” với 17 nước Châu 
phái các đoàn thể yêu nước Cu- ba giành thắng lợi.
 Phi tuyên bố độc lập.
đã soạn thảo và kí vào bản * Ý nghĩa: 
 - Ngày 1/1/1959, cuộc 
tuyên ngôn độc lập sau đó - Làm cho hệ thống thuộc địa 
 cách mạng nhân dân thắng 
đọc trước cuộc mít tinh của của CNĐQ thực dân cơ bản 
 lợi ở Cu-ba.
đồng bào quần chúng tại bị sụp đổ. từ giữa những năm 
 2. Kết quả;
thủ đô Gia các ta ,tuyên bố 60 CNTD còn tồn tại ở MN 
 - Giữa những năm 60 của 
thành lập nước cộng hoà In châu Phi
đô nê xi a. TK XX hệ thống thuộc địa 
+Việt Nam ngày 2-9-1945 của CNĐQ về cơ bản bị 
Chủ Tịch Hồ Chí Minh sụp đổ. ( năm 1967 chỉ 
trịnh trọng đọc bản tuyên còn 5,2 triệu km2 với 35 
ngôn độc lập và công bố triêu dân tập trung chủ 
với thế giới nước Việt Nam yếu ở Nam châu Phi)
chính thức ra đời. 
+ Ngày 12-10-1945 nhân 
dân thủ đô Viêng Chăn 
khởi nghĩa giành chính 
quyền chính phủ Lào trịnh 
trọng tuyên bố trước thế 
giới nền độc lập của nước 
Lào 
Căn cứ vào bản đồ thế giới 
em hãy xác định vị trí các 
nước đã giành độc lập 
trong giai đoạn này ở Châu 
Á, Phi, Mỹ La – Tinh. 
 Kiến thức 2: Giai đoạn 
từ những năm 60 đến II. Giai đoạn từ những 
những năm 70 của TKXX năm 60 đến những năm 
*GV sử dụng bản đồ thế 70 của TKXX
giới. 
 Phong trào đấu tranh của Từ những năm 60 PTĐT vũ 
Mĩ La Tinh có gì nổi bật? trang lên cao
 - 4/1960 Bồ- đào- nha xảy ra 
 GV: Phan Văn Út 3 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Giáo án: Lịch Sử 9 Năm học: 2020 - 2021
 nội chiến
 - C/Q mới trao trả độc lập cho - Phong trào đấu tranh lật 
 các thuộc địa của mình. đổ ách thống trị của thực 
 - Ghi-nê- bít- xao 9/1974 dân Bồ Đào Nha giành 
 - Mô-dăm-bích 6/1975 độc ở ba nước tiến hành 
 - Ăng-gô-la 11/1975 đấu tranh và giành độc 
Ở châu Phi phong trào đấu .- P/trào diễn ra sôi nổi ở lập: Ghine-bit- ao 
tranh diễn ra như thế nào. CPhi điển hình là những (9/1974),Mô –dăm –bích 
 thắng lợi trong cuộc đấu (6/1975), Ăng-gô-
 tranh vũ trang lật đổ ách la(11/1975)
 thống trị của thực dân BĐN 
 giành độc lập cho các nước 
 Ghi –nê-bít –xao(9/1974) 
 Mô-dăm-bích(6/1975) Ăng-
 gô-la(11/1975)
Em có nhận xét gì về => Là những thắng lợi quan 
phong trào giải phóng dân trọng của phong trào giả 
tộc Châu Phi? phóng dân tộc ở châu Phi.
Kiến thức 3 :
Giai đoạn từ những năm III.Giai đoạn từ những 
70 đến những năm 90 của năm 70 đến những năm 
TKXX 90 của TKXX
Em hiểu ntn về chế độ A-
pac-thai? 1. Phong trào đấu tranh 
GV giới thiệu khái niệm: phân biệt chủng tộc:
 - Là 1 c/sách phân biệt 
chủng tộc cực đoan và tàn - Người da đen đã giành 
bạo của Đảng quốc dân, được thắng lợi thông qua 
chính đảng của thiểu số da cuộc bầu cử và thành lập 
trắng cầm quyền ở Nam chính quyền: Dim-ba-bu-ê 
Phi thực hiện từ năm 1948, (1980)Nam-mi-bi-a 
chủ trương tước đoạt quyền (1990)
lợi cơ bản về chính trị, 
KT,XH của người da đen ở 
đây và các dân tộc Châu Á 
đến định cư đặc biệt là 
người Ấn Độ. Nhà cầm 
quyền Nam Phi ban bố trên 2 . Ý nghĩa:
70 đạo luật phân biệt đối -Thắng lợi có ý nghĩa lịch 
xử và tước bỏ quyền làm sử là: xoá bỏ CĐ phân biệt 
người của dân da đen, da chủng tộc ở Nam Phi.
màu, quyền bóc lột của 
người da trắng đối với 
 GV: Phan Văn Út 4 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Giáo án: Lịch Sử 9 Năm học: 2020 - 2021
người da đen đã được ghi 
vào hiến pháp.
Các nước tiến bộ trên TG 
đã lên án gay gắt chế độ 
Apácthai. Nhiều văn kiện 
của liên hợp quốc coi
Từ giữa những năm 70 đến - P/trào g/phóng dt từ những 
giữa những năm 90 của thế năm 70 đến những năm 90 
kỉ XX phong trào đấu tranh của TKXX chủ yếu diễn ra ở 
GPDT trên thế giới ntn? miền nam Châu Phi => thắng 
 lợi của Dim ba bi ê(1980) Na-
 mi-bi-a(1990) CHNPhi(1993) 
Nêu kết quả những PTĐT CĐ phân biệt chủng tộc bị bãi 
của người da đen? bỏ, chính quyền của người da 
 đen được thành lập.
Người dân được hưởng - Sau khi giành được quyền 
điều gì sau độc lập. Nhiệm độc lập về chính trị các nước 
vụ mới bây giờ là gì? Á,Phi, Mỹ la tinh đã tiến 
 hành những cải cách kinh tế, 
Apácthai là 1 tội ác chống xã hội để làm thay đổi đời 
nhân loại. sống KT-XH.Kinh tế tăng 
GV chỉ trên BĐ CPhi 3 trưởng rõ rệt ở nhiều 
nước Nam phi, Dim-ba-bu- nước,sản lượng quốc dân tăng 
e và Na-mi-bi-a vẫn tồn tại gấp ba, sản lượng CN tăng 
chế độ Apác thai gấp 5 , sản lượng NN tăng 
 gấp 2 lần => các lĩnh vực KT 
GVnhận xét bổ sung- KL các nước thuộc thế giới thứ 3 
 đã giành được quyền chủ 
 động nhất định trong quan hệ 
 với các nước đế quốc.
- HĐ3: Hoạt động luyện tập : 1’
 Nêu các giai đoạn phát triển của phong trào giải phóng dân tộc ở các nước Á, Phi, Mĩ 
la tinh ?
- HĐ4: Hoạt động vận dụng, mở rộng: 4’
 - Vẽ sơ đồ tư duy khai quát nội dung toàn bài.
 - Lập niên biểu PTGPDT của các nước châu á, Phi, Mĩ la-tinh ?
4. Hướng dẫn về nhà và hoạt động nối tiếp: 1’
 - Đọc thêm tư liệu về phong trào giải phóng dân tộc ở châu á, Phi, Mĩ la-tinh
 - Học kĩ nội dung bài học
 - Chuẩn bị bài 4: Các nước châu Á
 + Tình hình chung
 GV: Phan Văn Út 5 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Giáo án: Lịch Sử 9 Năm học: 2020 - 2021
 + Tìm hiểu lịch sử Trung quốc.
IV. Đánh giá bài học: 3’
Trình bày nội dung chính của 3 giai đoạn trong p/trào g/phóng dân tộc ở Châu Á, Phi, 
Mỹ La tinh ? (Khá- Gỉoi)
Qúa trình độc lâp của các nước Á, Phi, Mĩ, La-tinh diễn ra như thế nào ?
Ý nghĩa của PTGP dân tộc Á, Phi, Mĩ La Tinh ? (Yếu)
V. Rút kinh nghiệm
 ........................................................................................................................ .
 ........................................................................................................................ .
 ..
 ......
 Ký duyệt của tổ tuần 3 ngày 17 /9/2020
 - ND:
 - HT:
 - PP: 
 GV: Phan Văn Út 6 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt