Giáo án Ngữ văn 9 - Tiết 18: Rèn kĩ năng tìm hiểu đề, tìm ý, lập dàn ý cho bài văn nghị luận về tác phẩm truyện (Hoặc đoạn trích) - Năm học 2020-2021

 Ngày soạn: ./2/2021 Tiết : 18 Tuần: 
 RÈN KĨ NĂNG TÌM HIỂU ĐỀ, TÌM Ý, LẬP DÀN Ý CHO BÀI NGHỊ LUẬN 
 VỀ TÁC PHẨM TRUYỆN (HOẶC ĐOAN TRÍCH)
I. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
 Giúp HS rèn kĩ năng tìm hiểu đề, tìm ý, lập dàn ý cho bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc 
đoạn trích)
2. Kĩ năng:
 Vận dụng kiến thức đã học vào thực hành tìm hiểu đề, tìm ý, lập dàn ý cho bài nghị luận về tác 
phẩm truyện (hoặc đoạn tarích)
3. Thái độ:
 Tự giác, tích cực, tự chủ trong học tập .
II. Chuẩn bị
1. Thầy : Chuẩn bị bài
2. Trò: Ôn lại kiến thức.
III. Các bước lên lớp.
 1. Ổn định tổ chức lớp 
 2. Kiểm tra bài cũ: (Không)
 3. Nội dung bài mới:
Cách thức tổ chức hoạt Sản phẩm hoạt động của Kết luận của giáo viên
động học sinh
Hoạt đông 1: Khởi động
Mục tiêu: Giúp HS nhớ lại kiến thức về bài nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) 
H? Thế nào là bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) 
Hoạt động 2: Thực hành làm bài tập vận dụng
 Mục đích: Giúp HS thực hành rèn kĩ năng tìm hiểu đề, tìm ý, lập dàn ý cho bài nghị 
luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
Hoạt động 1 1. Tìm hiểu đề bài nghị luận về 
 tác phẩm truyện (hoặc đoạn 
 trích)
H? Chỉ ra vấn đề nghị luận - HS nghe và thực hiện yêu Chỉ ra vấn đề nghị luận trong các 
trong các đề bài sau: cầu: đề bài sau:
 Nghị luận về: Đề 1: Suy nghĩ về thân phận 
 + Thân phận người phụ nữ người phụ nữ trong xã hội cũ qua 
 trong xã hội cũ qua nhân nhân vật Vũ Nương ở Chuyện 
 vật Vũ Nương ởChuyện người con gái Nam Xương của 
 người con gái Nam Nguyễn Dữ.
 Xương của Nguyễn Dữ. Đề 2: Phân tích diễn biến cốt 
 + Diễn biến cốt truyện truyện 
 trong truyện trong truyện ngắn Làng của Kim 
 ngắn Làng của Kim Lân. Lân.
 + Thân phận Thuý Kiều Đề 3: Suy nghĩ về thân phận 
 trong đoạn trích Mã Giám Thuý Kiều trong đoạn trích Mã 
 Sinh mua Kiều của Nguyễn Giám Sinh mua Kiều của Nguyễn 
 Du. Du.
H? Điểm khác nhau của các TL: Sự khác nhau về yêu 
đề trên là gì? cầu (mệnh lệnh) trong các 
 đề bài trên thể hiện ở hai 
 từ phân tích và suy nghĩ: – Phân tích: Phân tích tác 
 phẩm hoặc một phương 
 diện nào đó của tác phẩm 
 để đưa ra nhận định về giá 
 trị của tác phẩm.
 – Suy nghĩ: Đưa ra nhận 
 định, đánh giá về tác phẩm 
 theo một khía cạnh, góc 
 nhìn hay vấn đề nào đó.
Hoạt động 2 2. Tìm hiểu các bước làm bài 
GV cho đề bài, yêu cầu HS nghị luận về tác phẩm truyện 
tìm hiểu đề, tìm ý cho đề văn (hoặc đoạn trích) 
 - HS làm việc theo nhóm. Đề bài: Suy nghĩ về nhân vật Ông 
 Sáu trong văn bản Chiecs lược 
 ngà của Nguyễn Quang sáng
H? Xác định các ý cơi bản – Tìm hiểu đề: Đọc kĩ đề Bước 1: Tìm hiểu đề và tìm ý
của đề bài để: – Tìm hiểu đề: Đọc kĩ đề bài để:
 + Xác định vấn đề nghị + Xác định vấn đề nghị luận: 
 luận: + Xác định yêu cầu (mệnh lệnh) 
 + Xác định yêu cầu (mệnh của đề bài: nêu suy nghĩ.
 lệnh) của đề bài: nêu suy – Tìm ý: Vấn đề nghị luận biểu 
 nghĩ. hiện trong tác phẩm (hoặc đoạn 
 – Tìm ý: Vấn đề nghị luận trích) như thế nào? Nội dung nào 
 biểu hiện trong tác phẩm là trọng tâm của vấn đề nghị 
 (hoặc đoạn trích) như thế luận? Em cần đưa ra suy nghĩ của 
 nào? Nội dung nào là trọng mình về những nội dung nào của 
 tâm của vấn đề nghị luận? vấn đề nghị luận? Cần chứng 
 Em cần đưa ra suy nghĩ minh cho nhận định của mình 
 của mình về những nội bằng những hình ảnh, chi tiết nào 
 dung nào của vấn đề nghị trong tác phẩm (hoặc đoạn trích)?
 luận? Cần chứng minh cho 
 nhận định của mình bằng 
 những hình ảnh, chi tiết 
 nào.
Yêu cầu HS xây dựng dàn ý - Đại diện HS lên bảng Bước 2: Lập dàn bài
cho đề văn làm. (1) Mở bài: Giới thiệu khái quát 
 về tác phẩm (hoặc đoạn trích) và 
 vấn đề nghị luận:
 – Giới thiệu khái quát về tác giả 
 và truyện ngắn ;
 – Giới thiệu nhân vật chính của 
 truyện .
 – Đưa ra nhận định chung về 
 nhân vật này.
 (2) Thân bài: Triển khai vấn đề 
 nghị luận thành những luận điểm, 
 thể hiện những nội dung khác 
 nhau của vấn đề nghị luận, chứng minh bằng những luận cứ cụ thể 
 trong tác phẩm (hoặc đoạn trích); 
 trình bày nhận định của mình về 
 từng nội dung của vấn đề nghị 
 luận.
 (3)Kết bài
 – Đánh giá khái quát về ý nghĩa 
 của vấn đề nghị luận:
 – Mở rộng liên hệ, trình bày suy 
 nghĩ, bài học từ vấn đề vừa nghị 
GV nhận xét - Nghe, sửa luận: 
4. Củng cố.
 Hệ thống hóa các kiến thức đã học
5. Hướng dẫn HS tự học, làm bài tập và soạn bài mới ở nhà: 
 - Nắm nội dung bài học.
 - Viết bài văn hoàn chỉnh
IV. Rút kinh nghiệm:
 Kí duyệt của tổ chuyên môn
 Ngày .tháng . năm 2021
 - Nội dung: 
 - Phương pháp: ..
 Đinh Thu Trang