Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 Ngày soạn 17/11/2020 Tuần 12 Tiết 10 HỆ THỐNG HÓA CÁC KIẾN THỨC: VĂN BẢN NHẬT DỤNG; VĂN BẢN TRUNG ĐẠI I. Mục tiêu: 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ Kiến thức: - Nắm vững nội dung và nghệ thuật về Truyện Kiều, Truyện Lục Vân Tiên và các tác phẩm VB trung đại khác. (trong chương trình Văn 9). Biết trình bày cảm nhận nội dung, nghệ thuật 1 đoạn thơ. - Ôn tập kiến thức phần văn bản nhật dụng: Tên văn bản, tác giả, thể loại, nội dung cơ bản, nghệ thuật. Kỹ năng: Rèn kỹ năng đọc – hiểu trong văn tự sự; tìm hiểu nội dung văn bản tự sự. Thái độ: trân trọng tác phẩm và nhà thơ. 2. Phẩm chất năng lực cần hình thành và phát triển cho học sinh: - Năng lực tự học, đọc hiểu văn bản. - Năng lực nêu và giải quyết vấn đề, sáng tạo. II. Chuẩn bị: - Giáo viên: Giáo án - Sgk và sgv, chuẩn kiến thức. - Học sinh: Chuẩn bị bài trước. III. Tổ chức các hoạt động dạy học: 1. Ổn định lớp (1 phút): Kiểm tra sĩ số. 2. Kiểm tra bài cũ: Không. 3. Bài mới: Cách thức tổ chức hoạt động Sản phẩm của HS Kết luận của giáo viên Hoạt động 1: Hoạt động tìm hiểu thực tiễn: Khởi động (2 phút) Giúp HS tạo tâm thế sẵn sàng để đến với nội dung bài học. Nội dung: Lời dẫn vào bài mới. Hoạt động 2: Tìm tòi, tiếp nhận kiến thức: ( 12 phút) Mục đích: Nắm vững nội dung và nghệ thuật về Truyện Kiều, Truyện Lục Vân Tiên và các tác phẩm VB trung đại khác. (trong chương trình Văn 9). Biết trình bày cảm nhận nội dung, nghệ thuật 1 đoạn thơ. Ôn tập kiến thức phần văn bản nhật dụng: Tên văn bản, tác giả, thể loại, nội dung cơ bản, nghệ thuật. * Kiến thức 1: HDHS ôn lại I. VĂN BẢN NHẬT DỤNG. các phần kiến thức - Hs theo dõi và hệ 1. Phong cách Hồ Chí Minh. (Lê * Mục đích: Giúp HS ôn nhớ thống hóa kiến thức. Anh Trà) kiến thức. 2. Đấu tranh cho một thế giới hoà bình (Gác - xi - a Mác két) 3. Tuyên bố thế giới về sự sống còn, quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em II. TRUYỆN TRUNG ĐẠI: 1. Chuyện người con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ) 2. Hoàng Lê nhất thống chí (Ngô Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 gia văn phái) 3. Truyện Kiều (Nguyễn Du) 4. Truyên Lục Vân Tiên (Nguyễn Đình Chiểu) * VĂN BẢN NHẬT DỤNG Tác phẩm (xuất xứ Tác giả Nội dung Nghệ thuật + chủ đề) 1 Phong cách HCM ⊛ Xuất xứ : Phong - Kết hợp đan xen giữa thuyết minh - Vẻ đẹp của phong cách cách Hồ Chí Minh là với kể chuyện và bình luận. HCM là sự kết hợp hài một phần bài viết - Dẫn chứng được chọn lọc - Lê Anh Trà hòa giữa truyền thống văn “Phong cách Hồ Chí - Lập luận chặt chẽ , sắc bén (1927-1999) hóa dân tộc và tinh hoa Minh cái vĩ đại gắn - Sử dụng hình ảnh nghệ thuật đối - Quê Quảng nhân loại , giữa thanh cao với cái giản dị” của lập: vĩ nhân mà hết sức giản dị, gần Ngãi và giản dị. Từ đây để tác giả Lê Anh Trà, gũi, - Ôn từng là chúng ta càng thêm kính trích trong cuốn Hồ - Các biện pháp liệt kê , so sánh viện trưởng yêu Bác , học tập theo tấm Chí Minh và văn hóa - VB thuyết minh mang tính cập Viện văn hóa gương Bác Việt Nam (Viện Văn nhật giàu chất văn. thông tin - Thái độ thán phục và tự hóa xuất bản, Hà Nội - VB mang tính thời sự trong xu thế hòa của tác giả. 1990). hội nhập kinh tế, văn hóa nước ta ⊛ Chủ đề : Lối sống với cộng đồng thế giới. giản dị của Bác Hồ 2 Đấu tranh cho 1 - Mác-két - Nguy cơ chiến tranh thế giới hòa bình. (1928- 2014) đang đe doạ toàn thể loài - Bố cục chặt chẽ , rõ ràng . ⊛ Xuất xứ : 8/1986 , - Nhà văn Cô- người và sự sống trên trái - Cách lập luận chặt chẽ , sắc bén trích từ bản tham lôm-bi-a. đất. dựa trên luận cứ tiêu biểu , xác thực luận của ông tại Mê- - Giải thưởng - Đấu tranh cho hoà bình, - Giọng văn nhiệt tình lôi cuốn hi-cô. Nô-ben về ngăn chặn và xoá bỏ nguy - Kết hợp giữa phương thức NL + ⊛ Chủ đề : chống văn học cơ chiến tranh hạt nhân là TM chiến tranh và bảo (1982) nhiệm vụ thiết thân và cấp - Sử dụng phép so sánh , điệp ngữ , vệ hòa bình. - Tiểu thuyết bách của toàn thể loài liệt kê thích hợp , có hiệu quả “Trăm năm cô người. đơn” (1967) 3 Tuyên bố thế giới về sự sống còn , - Bảo vệ quyền lợi, chăm quyền được bảo vệ lo đến sự phát triển của trẻ và phát triển của trẻ - Nghị luận chính trị - xã hội mạch em là một trong những em. lạc rõ ràng . vấn đề quan trọng, cấp ⊛ Xuất xứ : tại Hội - Liên kết logic , kết cấu chặt chẽ . bách có ý nghĩa toàn cầu. nghị cấp cao thế giới - Luận cứ đầy đủ và toàn diện. - Cam kết thực hiện những về trẻ em (New York - Phương pháp nêu số liệu và phân nhiệm vụ có tính toàn diện 30/9/1990) tích khoa học vì sự sống còn, phát triển ⊛ Chủ đề : Sự sống - Lời văn dứt khoát của trẻ em, vì sự tương lai còn và quyền được của toàn nhân loại. bảo vệ và phát triển của trẻ em (quyền trẻ Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Tự chọn Ngữ Văn 9 em) * II. TRUYỆN TRUNG ĐẠI: Tên văn bản Tác giả Nội dung chính Đặc sắc nghệ thuật Phẩm chất tốt đẹp và số phận oan Khắc hoạ quá trình tâm lí và Chuyện người con Nguyễn Dữ trái của người phụ nữ Việt Nam tính cách nhân vật, nghệ thuật gái Nam Xương dưới chế độ phong kiến kể chuyện sinh động, hấp dẫn Chuyện cũ trong Cuộc sống xa hoa của vua chúa, Nghệ thuật viết tuỳ bút chân Phạm Đình Hổ phủ chúa Trịnh quan lại phong kiến thực, hấp dẫn Vẻ đẹp hào hùng của người anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ trong Lối văn trần thuật đặc sắc kết Hoàng Lê nhất chiến công đại phá quân Thanh, Ngô gia văn phái hợp với miêu tả chân thực, sinh thống chí sự thảm bại của bọn xâm lược và động số phận bi thảm của lũ vua quan phản nước, hại dân. Cảm hứng nhân văn, nhân đạo, Bút pháp nghệ thuật ước lệ, Truyện Kiều Nguyễn Du sự trân trọng sắc đẹp, tài năng, nghệ thuật miêu tả và khắc hoạ phẩm cách con người hình tượng đặc sắc Khát vọng cứu đời, giúp người, Truyện Lục Vân Nguyễn Đình Ngôn ngữ mộc mạc, bình dị, lối ca ngợi tinh thần trọng nghĩa, Tiên Chiểu kể chuyện tự nhiên, sinh động khinh tài 4. Hướng dẫn về nhà, hoạt động tiếp nối: 10 phút - Xem lại bài. - Hoàn chỉnh bài để Tiết tự chọn sao trình bày trước lớp. - Sưu tầm thêm một số đề bài và cách làm tương tự. IV. Kiểm tra đánh giá chủ đề, bài học - GV dự kiến một số câu hỏi, bài tập và tổ chức cho HS tự đánh giá kết quả học tập của bản thân và của bạn: - GV đánh giá, tổng kết về kết quả giờ học: V. Rút kinh nghiệm: Tổ kí duyệt Tuần 12, ngày 18/11/2020 - ND,HT: - PP: Đinh Thu Trang
Tài liệu đính kèm: