Hướng dẫn thực hiện nội dung dạy học môn Địa lí cấp trung học cơ sở - SGD Bắc Giang

 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BẮC GIANG
 HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN NỘI DUNG DẠY HỌC CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ
 MÔN: ĐỊA LÍ
 (Kèm theo Công văn số998 /SGDĐT-GDTrH&GDTX ngày 03 tháng 9 năm 2020 của Sở GD&ĐT)
 I. LỚP 9
 1. Thời lượng: Tổng số tiết 52 /năm học, trong đó Học kì I: 36tiết, Học kì II: 16 tiết
 2. Nội dung thực hiện
 Hướng dẫn 
 TT Chủ đề Số tiết Bài Nội dung điều chỉnh Ghi chú
 thực hiện
 1 ĐỊA LÍ DÂN 4-6 Bài 1: Cộng đồng các dân tộc Việt 
 CƯ Nam.
 Bài 2: Dân số và gia tăng dân số.
 Bài 3: Phân bố dân cư và các loại 
 hình quần cư.
 Bài 4:Lao động và việc làm. Chất 
 lượng cuộc sống.
 Bài 5: Thực hành: Phân tích và so 
 sánh tháp dân số
 2 ĐỊA LÍ CÁC 12-17 Bài 6: Sự phát triển nền kinh tế Mục 1: Nền kinh tế Khuyến khích 
 NGÀNH Việt Nam. nước ta trước thời kì học sinh tự đọc
 KINH TẾ đổi mới
 Bài 7: Các nhân tố ảnh hưởng đến 
 sự phát triển phân bố nông nghiệp.
 Bài 8: Sự phát triển và phân bố 
 nông nghiệp. Bài 9: Sự phát triển phân bố lâm Câu 3, phần câu hỏi Thay đổi yêu 
 nghiệp thủy sản. bài tập cầu thành vẽ 
 biểu đồ hình 
 cột
 Bài 10: Thực hành: Vẽ và phân tích 
 biểu đồ về sự thay đổi cơ cấu diện 
 tích gieo trồng phân theo các loại 
 cây, sự tăng trưởng đàn gia súc, gia 
 cầm.
 Bài 11: Các nhân tố ảnh hưởng đến 
 sự phát triển và phân bố công 
 nghiệp.
 Bài 12: Sự phát triển và phân bố Mục 3: Các ngành Không dạy
 ngành công nghiệp. công nghiệp nặng 
 khác 
 Câu 3: Phần câu hỏi Không yêu cầu 
 bài tập học sinh làm.
 Bài 13: Vai trò, đặc điểm phát triển 
 và phân bố của dịch vụ.
 Bài 14: Giao thông vận tải và bưu 
 chính viễn thông.
 Bài 15: Thương mại và du lịch.
 Bài 16: Thực hành: Vẽ biểu đồ về 
 sự thay đổi cơ cấu kinh tế.
 Kiểm tra 1 tiết
3 SỰ PHÂN 22-27 Bài 17, 18: Vùng Trung du và miền 
 HÓA LÃNH núi Bắc Bộ.
 THỔ Bài 19: Thực hành đọc bàn đồ, Cả bài Không yêu cầu 
 phân tích và đánh giá ảnh hưởng học sinh làm
 của tài nguyên khoáng sản ở Trung 
 du, miền núi Bắc Bộ. Bài 20, 21: Vùng Đồng bằng sông 
Hồng.
Bài 22: Thực hành: Vẽ và phân tích 
biểu đồ về mối quan hệ giữa dân 
số, sản lượng lương thực và bình 
quân lương thực theo đầu người.
Bài 23, 24: Vùng Bắc Trung Bộ.
Bài 25, 26: Vùng Duyên Hải Nam 
Trung Bộ.
Bài 27: Thực hành: Kinh tế biển 
của Bắc Trung bộ và Nam Trung 
Bộ.
Bài 28, 29: Vùng Tây Nguyên.
Bài 30: Thực hành: So sánh tình 
hình sản xuất cây công nghiệp lâu 
năm ở Trung du miền núi Bắc Bộ 
với Tây Nguyên.
Ôn tập học kì 1
Kiểm tra học kì 1
Bài 31, 32, 33: Vùng Đông Nam Bắt đầu học kì 
Bộ. 2
Bài 34: Thực hành, phân tích một Cả bài Hướng dẫn học 
số ngành công nghiệp trọng điểm ở sinh tự làm
Đông Nam Bộ.
Bài 35, 36: Vùng Đồng bằng sông 
Cửu Long.
Bài 37: Thực hành: Vẽ và phân tích 
biểu đồ về tình hình sản xuất của 
ngành thủy sản Đồng bằng sông Cửu Long.
 Kiểm tra 1 tiết
4 PHÁT TRIỂN 5-6 Bài 38, 39: Phát triển tổng hợp kinh 
 TỔNG HỢP tế biển và bảo vệ tài nguyên môi 
 KINH TẾ trường biển đảo.
 BIỂN VÀ Bài 40: Thực hành: Đánh giá tiềm 
 BẢO VỆ TÀI năng kinh tế của các đảo ven bờ và 
 NGUYÊN tìm hiểu về ngành công nghiệp dầu 
 MÔI khí.
 TRƯỜNG Ôn tập học kì 2
 BIỂN ĐẢO Kiểm tra học kì 2
5 ĐỊA LÍ ĐỊA 3- 4 Bài 41, 42, 43: Địa lí tỉnh (thành 
 PHƯƠNG phố).
 Bài 44: Thực hành: Phân tích mối Cả bài Hướng dẫn học 
 quan hệ giữa các thành phần tự sinh tự làm
 nhiên. Vẽ và phân tích biểu đồ cơ 
 cấu các ngành kinh tế của địa 
 phương. II. LỚP 8
 1. Thời lượng: Tổng số tiết 52 /năm học, trong đó Học kì I: 18 tiết, Học kì II: 34 tiết
 2. Nội dung thực hiện
 Hướng dẫn Ghi 
TT Chủ đề Số tiết Bài Nội dung điều chỉnh
 thực hiện chú
 1 CHÂU Á 21 - 25 Bài 1: Vị trí địa lí địa hình, khoáng sản.
 Bài 2: Khí hậu châu Á. Câu hỏi 2 phần câu hỏi Không yêu cầu HS 
 và bài tập làm
 Bài 3: Sông ngòi và cảnh quan Châu Á.
 Bài 4:Thực hành: Phân tích hoàn lưu 
 gió mùa ở Châu Á.
 Bài 5: Đặc điểm dân cư, xã hội châu Á Câu hỏi 2 phần câu hỏi Không yêu cầu vẽ 
 và bài tập biểu đồ, GV hướng 
 dẫn HS nhận xét
 Bài 6: Thực hành: Đọc, phân tích lược 
 đồ phân bố dân cư và các thành phố 
 lớn ở Châu Á
 Bài 7: Đặc điểm phát triển kinh tế-xã Mục 1. Vài nét về lịch Không dạy
 hội các nước châu Á. sử phát triển của các 
 nước châu Á
 Câu hỏi 2 phần câu hỏi Không yêu cầu HS 
 và bài tập làm
 Bài 8: Tình hình phát triển kinh tế xã 
 hội ở các nước Châu Á
 Kiểm tra 1 tiết.
 Bài 9: Khu vực Tây Nam Á.
 Bài 10: Điều kiện tự nhiên của khu vực 
 Nam Á.
 Bài 11: Dân cư và đặc điểm kinh tế khu vực Nam Á.
 Bài 12: Đặc điểm tự nhiên khu vực 
 Đông Á.
 Bài 13: Tình hình phát triển kinh tế - Câu hỏi 2 phần câu hỏi Không yêu cầu HS 
 xã hội khu vực Đông Á. và bài tập làm
 Ôn tập học kì I
 Kiểm tra học kì I
 Bài 14: Đông Nam Á đất liền và hải Bắt đầu học kì 2
 đảo
 Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội Đông 
 Nam Á.
 Bài 16: Đặc điểm kinh tế các nước 
 Đông Nam Á
 Bài 17: Hiệp hội các nước Đông Nam 
 Á (ASEAN)
 Bài 18. Thực hành: Tìm hiểu Lào và Mục 3. Điều kiện xã Khuyến khích HS 
 Cam-pu-chia hội, dân cư tự làm
 Mục 4. Kinh tế Khuyến khích HS 
 tự làm
2 TỔNG Bài 19. Địa hình với tác động của nội, Cả bài Không dạy
 KẾT ngoại lực 
 ĐLTN VÀ Bài 20. Khí hậu và cảnh quan trên Trái Cả bài Không dạy
 ĐLCCL Đất
 Bài 21. Con người và môi trường địa lí Cả bài Không dạy
3 ĐỊA LÍ 23 - 28 Bài 22. Việt Nam đất nước con người Cả bài Khuyến khích HS 
 VIỆT tự đọc
 NAM. Bài 23: Vị trí, giới hạn, hình dạng lãnh 
 thổ Việt Nam
 Bài 24: Vùng biển Việt Nam
 Bài 25. Lịch sử phát triển của tự nhiên Cả bài Khuyến khích HS 
 Việt Nam. tự đọc Bài 26. Đặc điểm tài nguyên khoáng Mục 2. Sự hình thành Không dạy
sản Việt Nam. các vùng mỏ chính ở 
 nước ta
 Câu hỏi 3 phần câu hỏi Không yêu cầu HS 
 và bài tập làm
Bài 27. Thực hành: Đọc bản đồ Việt Cả bài Khuyến khích HS 
Nam (phần hành chính và khoáng sản). tự đọc
Bài 28: Đặc điểm địa hình Việt Nam.
Bài 29: Đặc điểm các khu vực địa hình
Bài 30: Thực hành: Đọc bản đồ địa 
hình Việt Nam.
Bài 31: Đặc điểm khí hậu Việt Nam.
Bài 32: Các mùa khí hậu và thời tiết ở 
nước ta.
Kiểm tra 1 tiết
Bài 33: Đặc điểm sông ngòi Việt Nam.
Bài 34: Các hệ thống sông lớn ở nước 
ta.
Bài 35: Thực hành về khí hậu, thủy văn 
Việt Nam
Bài 36: Đặc điểm đất Việt Nam
Bài 37: Đặc điểm sinh vật Việt Nam
Bài 38: Bảo vệ tài nguyên sinh vật Việt 
Nam
Bài 39. Đặc điểm chung của tự nhiên Cả bài Hướng dẫn HS tự 
Việt Nam học
Bài 40: Thực hành Đọc lát cắt Địa lí tự 
nhiên tổng hợp
Bài 41: Miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ 
Bài 42: Miền Tây Bắc và Bắc Trung 
Bộ
Bài 43: Miền Nam Trung Bộ và Nam Bộ
 Ôn tập học kì 2
 Kiểm tra học kì 2
4 Thực 1
 hành: Tìm 
 hiểu địa 
 phương. III. LỚP 7
 1. Thời lượng: Tổng số tiết 70 /năm học, trong đó Học kì I: 36 tiết, Học kì II: 34 tiết
 2. Nội dung thực hiện
 Nội dung điều Hướng dẫn thực Ghi 
TT Chủ đề Số tiết Bài
 chỉnh hiện chú
 1 THẾ GIỚI 1 Thế giới rộng lớn và đa dạng Tích hợp Bài 2- phần 
 RỘNG LỚN VÀ 2 “ các chủng tộc trên 
 ĐA DẠNG thế giới”
 2 PHẦN II: 3 - 4 Bài 1: Dân số Dân số (Mục 3. Sự Không dạy
 THÀNH PHẦN bùng nổ dân số: từ 
 NHÂN VĂN dòng 9 đến dòng 
 CỦA MÔI 12 "Quan sát..... 
 TRƯỜNG Tại sao?")
 Bài 2: Sự phân bố dân cư. Các Phần 2: Các chủng Tích hợp vào bài 
 chủng tộc trên thế giới tộc trên thế giới “Thế giới rộng lớn và 
 đa dạng”
 Bài 3: Quần cư. Đô thị hóa.
 Bài 4: Thực hành: Phân tích lược Câu 1 Khuyến khích học 
 đồ dân số và tháp tuổi. sinh tự làm
 3. 12 - 18 Bài 5. Đới nóng. Môi trường xích Câu hỏi 4 phần câu không yêu cầu HS 
 PHẦN III: CÁC đạo ẩm hỏi BT làm)
 MÔI TRƯỜNG Bài 6. Môi trường nhiệt đới 
 ĐỊA LÍ VÀ Bài 7. Môi trường nhiệt đới gió 
 HOẠT ĐỘNG mùa
 KINH TẾ CỦA 
 Bài 8. Các hình thức canh tác trong Cả bài Không dạy
 CON NGƯỜI.
 nông nghiệp ở đới nóng
 Bài 9. Hoạt động sản xuất nông Cả bài Không dạy
 nghiệp ở đới nóng Bài 10. Dân số và sức ép dân số tới 
tài nguyên, môi trường ở đới nóng
Bài 11. Di dân và sự bùng nổ đô thị Cả bài Không dạy
ở đới nóng
Bài 12. Thực hành: Nhận biết đặc Câu 2 và 3 Không dạy
điểm môi trường đới nóng
Bài 13. Môi trường đới ôn hòa
Bài 14. Hoạt động nông nghiệp ở Cả bài Không dạy
đới ôn hòa
Bài 15. Hoạt động công nghiệp ở Cả bài Không dạy
đới ôn hòa
Bài 16. Đô thị hóa ở đới ôn hòa Cả bài Không dạy
Bài 17. Ô nhiễm môi trường ở đới 
ôn hòa.
Bài 18. Thực hành: Nhận biết đặc Câu 2 Không yêu cầu HS 
điểm môi trường đới ôn hòa làm
 Câu 3 Không yêu cầu vẽ 
 biểu đồ. GV hướng 
 dẫn HS nhận xét và 
 giải thích
Kiểm tra 1 tiết
Bài 19. Môi trường hoang mạc
Bài 20. Hoạt động kinh tế của con Cả bài Không dạy
người ở hoang mạc
Bài 21. Môi trường đới lạnh
Bài 22. Hoạt động kinh tế của con Cả bài Không dạy
người ở đới lạnh
Bài 23. Môi trường vùng núi Bài 24. Hoạt động kinh tế của con Cả bài Không dạy
 người ở vùng núi
4 Phần IV:THIÊN 42 - 48 Bài 26, 27: Thiên nhiên châu Phi
 NHIÊN VÀ Bài 28. Thực hành: Phân tích lược 
 CON NGƯỜI đồ phân bố các môi trường tự 
 CÁC CHÂU nhiên, biểu đồ nhiệt độ và lượng 
 LỤC. mưa ở châu Phi
 Bài 29. Dân cư, xã hội châu Phi Mục 1. Lịch sử và Không dạy
 dân cư; phần a: 
 Bài 30,31: Kinh tế châu Phi
 Bài 32, 33: Các khu vực Châu Phi
 Bài 34. Thực hành: so sánh nền kinh 
 tế của 3 khu vực châu Phi
 Ôn tập học kì 1
 Kiểm tra học kì 1
 Bài 35. Khái quát châu Mĩ Bắt đầu học kì 2
 Bài 36. Thiên nhiên Bắc Mĩ
 Bài 37. Dân cư Bắc Mĩ
 Bài 38, 39: Kinh tế Bắc Mĩ
 Bài 40. Thực hành: Tìm hiểu vùng Cả bài Khuyến khích HS tự 
 công nghiệp truyền thống ở Đông làm
 Bắc Hoa Kì và vùng công nghiệp 
 "Vành đai Mặt Trời"
 Bài 41, 42: Thiên nhiên Trung và 
 Nam Mĩ
 Bài 43. Dân cư, xã hội Trung và Mục 1. Sơ lược Không dạy
 Nam Mĩ lịch sử
 Bài 44, 45: Kinh tế trung và Nam 
 Mĩ Bài 46. Thực hành: Sự phân hoá của 
thảm thực vật ở hai bên sườn đông 
và sườn tây của dãy núi An-đet.
Bài 47. Châu Nam Cực - châu lục 
lạnh nhất thế giới
Bài 48. Thiên nhiên châu Đại 
Dương
Bài 49. Dân cư và kinh tế châu Đại 
Dương
Bài 50. Thực hành: Viết báo cáo về 
đặc điểm tự nhiên của Ô-xtrây-li-a
Kiểm tra 1 tiết
Bài 51, 52: Thiên nhiên châu Âu.
Bài 53. Thực hành: Đọc, phân tích 
lược đồ, biểu đồ nhiệt độ và lượng 
mưa châu Âu.
Bài 54. Dân cư, xã hội châu Âu
Bài 55. Kinh tế châu Âu
Bài 56. Khu vực Bắc Âu
Bài 57. Khu vực Tây và Trung Âu
Bài 58. Khu vực Nam Âu
Bài 59. Khu vực Đông Âu
Bài 60. Liên minh châu Âu
Bài 61. Thực hành: Đọc lược đồ, vẽ 
biểu đồ cơ cấu kinh tế châu Âu.
Ôn tập học kì 2
Kiểm tra học kì 2 IV.LỚP 6
 1. Thời lượng: Tổng số tiết 35 /năm học, trong đó Học kì I: 18 tiết, Học kì II: 17 tiết
 2. Nội dung thực hiện
 Hướng dẫn thực Ghi 
TT Chủ đề Số tiết Bài Nội dung điều chỉnh
 hiện chú
 1 Bài mở đầu. 1
 Bài 1. Vị trí, hình dạng và kích 
 thước của Trái Đất.
 Bài 2. Bản đồ. Cách vẽ bản đồ Khái niệm bản đồ Tích hợp vào bài 3
 Nội dung còn lại Không dạy 
 Bài 3. Bản đồ, Tỉ lệ bản đồ.
 Bài 4. Phương hướng trên bản đồ. 
 Kinh độ, vĩ độ và toạ độ địa lí.
 Bài 5. Kí hiệu bản đồ. Cách biểu 
 CHƯƠNG I hiện địa hình trên bản đồ.
 2 10 - 13
 TRÁI ĐẤT Bài 6. Thực hành. Tập sử dụng địa Cả bài Khuyến khích HS tự 
 bàn và thước đo để vẽ sơ đồ lớp làm
 học 
 Bài 7. Sự vận động tự quay quanh 
 trục của Trái Đất và các hệ quả.
 Bài 8. Sự chuyển động của Trái 
 Đất quanh Mặt Trời.
 Bài 9. Hiện tượng ngày, đêm dài 
 ngắn theo mùa. 
 Kiểm tra 1 tiết Bài 10. Cấu tạo bên trong của Trái 
 đất.
 Bài 11. Thực hành: Sự phân bố Câu 3 Không yêu cầu HS 
 các lục địa và đại dương trên bề làm 
 mặt Trái Đất 
 Bài 12. Tác động của nội lực và 
 ngoại lực trong việc hình thành 
 địa 
 hình bề mặt Trái đất.
 Bài 13. Địa hình bề mặt Trái Đất.
 Bài 14. Địa hình bề mặt Trái Đất 
 (tiếp theo).
 CHƯƠNG 
 Ôn tập học kì 1
 II.
 CÁC Kiểm tra học kì 1
3 THÀNH Bài 15. Các mỏ khoáng sản. Bắt đầu học kì 2
 21 - 24
 PHẦN TỰ Bài 16. Thực hành: Đọc bản đồ ( 
 NHIÊN hoặc lược đồ ) địa hình tỉ lệ lớn.
 CỦA TRÁI 
 Bài 17: Lớp vỏ khí
 ĐẤT
 Bài 18: Thời tiết, khí hậu và nhiệt Mục 1: Thời tiết và khí Tích hợp vào Bài 22
 độ không khí hậu
 Mục 2: Nhiệt độ không Tích hợp bài 19
 khí và cách đo nhiệt độ 
 không khí
 Mục 3: Sự thay đổi Tích hợp vào Bài 19
 nhiệt độ của không khí Câu hỏi 2 phần câu hỏi Không yêu cầu HS 
 và bài tập trả lời
Bài 19: Khí áp và gió trên Trái Cả bài Tích hợp với nội 
Đất dung mục 2, mục 3 
 (Bài 18) thành chủ đề 
 và dạy trong 02 tiết 
Bài 20. Hơi nước trong không khí. 
Mưa.
Bài 21: Thực hành: Phân tích biểu Câu 1, 4 và 5 Tích hợp vào Bài 22
đồ nhiệt độ, lượng mưa Câu 2 và 3 Không yêu cầu HS 
 làm
Bài 22: Các đới khí hậu trên Trái Mục 1. Các chí tuyến và Không dạy
Đất các vòng cực trên Trái 
 đất
 Mục 2. Sự phân chia bề Tích hợp với mục 1 
 mặt Trái Đất ra các đới (Bài 18); Các câu 1, 4 
 khí hậu theo vĩ độ và 5 (Bài 21. Thực 
 hành) thành chủ đề và 
 dạy trong 02 tiết
Kiểm tra 1 tiết
Bài 23: Sông và hồ
Bài 24. Biển và đại dương
Bài 25. Thực hành: Sự chuyển Cả bài Tích hợp vào bài 24 
động của các dòng biển trong đại thành chủ đề và dạy 
dương trong 02 tiết
Bài 26. Đất. Các nhân tố hình thành đất
 Bài 27. Lớp vỏ sinh vật. Các nhân 
 tố ảnh hưởng đến sự phân bố thực, 
 động vật trên Trái Đất
 Ôn tập học kì 2
 Kiểm tra học kì 2
 Lưu ý:
 - Khi xây dựng PPCT chi tiết, số tiết của mỗi chủ đề được xác định cụ thể (không được dao động như trong Khung 
PPCT) và nằm trong phạm vi số tiết quy định của chủ đề đó.
 - Tổng số tiết của mỗi học kì = tổng số tiết của các chủ đề + số tiết ôn tập + số tiết kiểm tra thực hiện trong học kì = số 
tiết được quy định trong học kì.
 - Giáo viên có thể chủ động bổ sung tiết ôn tập trước khi thực hiện bài kiểm tra 1 tiết; lồng ghép các nội dung thực hành 
vào các tiết lí thuyết; tích hợp các nội dung lý thuyết; đảo các bài dạy trong cùng một chủ đề; đảo các nội dung trong một bài 
dạy nhưng phải đảm bảo phù hợp với năng lực học sinh, thời lượng của bài dạy, chủ đề và logic của chương trình.
 - Trong sách giáo khoa, còn một số ý, số liệu đã lạc hậu hoặc không còn đúng với thực tế, giáo viên cần chủ động tinh 
giản và cập nhật trên cơ sở đảm bảo chuẩn kiến thức, kĩ năng; đồng thời, không lạm dụng cập nhật số liệu và thông tin ít hoặc 
không liên quan đến nội dung bài học.
 - Đối với các nội dung : Hướng dẫn HS tự đọc, Hướng dẫn HS tự làm giáo viên cần dành thời gian thích hợp trong tiết 
dạy trên lớp để hướng dẫn HS học tập và kiểm tra kết quả tự học tập của các em.